Skip to content
Logo HelpwrArian Logo HelpwrArian Logo HelpwrArian Logo HelpwrArian Logo HelpwrArian Logo HelpwrArian
English
  • Budd-daliadau
  • Arian bob dydd
  • Teulu a gofal
  • Cartrefi
  • Problemau ariannol
  • Pensiynau ac ymddeoliad
  • Cynilion
  • Gwaith
    • Credyd Cynhwysol

      Canfod sut mae Credyd Cynhwysol yn gweithio a sut i reoli’ch taliad

    • Budd-daliadau os oes gennych blant

      Hawliau i’ch helpu gyda chost beichiogrwydd neu godi plant

    • Budd-daliadau os ydych yn sâl, yn anabl neu’n ofalwr

      Deall pa gefnogaeth sydd ar gael i ymdopi ag afiechyd

    • Budd-daliadau yn ddiweddarach mewn bywyd

      Efallai fod gennych hawl am help gyda chostau eraill ar ben eich Pensiwn y Wladwriaeth

    • Budd-daliadau a gwaith

      Cefnogaeth ychwanegol os ydych yn gweithio, hunangyflogedig, neu wedi colli swydd

    • Budd-daliadau i’ch helpu gyda chostau tai

      Cefnogaeth i helpu gyda thaliadau rhent neu forgais os ydych ar incwm isel

    • Problemau gyda budd-daliadau

      Beth i’w wneud os yw rhywbeth yn mynd yn anghywir gyda’ch budd-daliadau

    • Budd-daliadau

      Pob canllaw Budd-daliadau

    Teclynnau

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell budd-daliadau

    POB TECLYN

    Trafferthion pensiwn? Ymunwch â’n grŵp cymuned

    Mae ein grŵp Facebook preifat ‘Your pension and planning for the future – by MoneyHelper’ i gael help ac i sgwrsio am bensiynau

    • Bancio a thaliadau

      Sut i ddewis, defnyddio a rheoli cyfrifon banc

    • Cyllidebu

      Sut i gyllidebu, dod o hyd i’r fargen orau a newid i arbed arian

    • Prynu a rhedeg car

      Sut i brynu ac ariannu car, delio â phroblemau gyda chyllid ceir, a thorri costau eu rhedeg

    • Credyd

      Hanfodion credyd, gwneud cais am gredyd, statws credyd a phroblemau gyda chredyd

    • Yswiriant

      Yswiriant ar gyfer ceir, iechyd, teithio, a help gydag yswiriant

    • Arian bob dydd

      Pob canllaw Arian bob dydd

    Teclynnau

    Teclyn

    Canfyddwr prisiau Petrol

    Teclyn

    Cynlluniwr Cyllideb

    Teclyn

    Eich opsiynau am fenthyca arian

    Teclyn

    Beth i’w wneud os ydych wedi cael gwrthod credyd

    POB TECLYN

    Trafferthion pensiwn? Ymunwch â’n grŵp cymuned

    Mae ein grŵp Facebook preifat ‘Your pension and planning for the future – by MoneyHelper’ i gael help ac i sgwrsio am bensiynau

    • Dod yn rhiant

      Cael babi, dychwelyd i’r gwaith, costau gofal plant

    • Marwolaeth a phrofedigaeth

      Ewyllysiau, etifeddiaeth, delio ag ystadau

    • Ysgariad a gwahanu

      Rhoi trefn ar arian a chartrefi, beth os oes gennych blant, arian ar ôl gwahanu

    • Salwch ac anabledd

      Rheoli costau, cymorth ariannol ychwanegol, help gyda gwaith neu astudio

    • Gofal tymor hir

      Talu a chael cyllid, ffyrdd o dalu, problemau gyda gofal

    • Arian myfyrwyr a graddedigion

      Cardiau credyd, cyfrifon banc, dyled myfyriwr

    • Siarad am arian

      Sgyrsiau anodd, siarad â phobl ifanc yn eu harddegau, pobl hŷn a phartneriaid

    • Teulu a gofal

      Pob canllaw Teulu a gofal

    Teclynnau

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell ysgaru

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell costau babi

    Teclyn

    Cynlluniwr Cyllideb

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell budd-daliadau

    POB TECLYN

    Trafferthion pensiwn? Ymunwch â’n grŵp cymuned

    Mae ein grŵp Facebook preifat ‘Your pension and planning for the future – by MoneyHelper’ i gael help ac i sgwrsio am bensiynau

    • Morgeisi a phrynu cartref

      Morgeisi, help i brynu, ailforgeisio, prynwyr tro cyntaf, help a chefnogaeth

    • Rhentu

      Help wrth rentu cartref a delio â phroblemau

    • Cartrefi

      Pob canllaw Cartrefi

    Teclynnau

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell Treth Stamp

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell fforddiadwyedd morgais

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell ad-dalu morgais

    POB TECLYN

    Trafferthion pensiwn? Ymunwch â’n grŵp cymuned

    Mae ein grŵp Facebook preifat ‘Your pension and planning for the future – by MoneyHelper’ i gael help ac i sgwrsio am bensiynau

    • Help gyda chostau byw

      Cyllidebu, talu biliau, dod o hyd i gymorth ariannol ychwanegol, ymdopi â cholli swyddi

    • Delio â dyled

      Biliau, dirwyon llys, help gyda dyledion

    • Problemau a chwynion am arian

      Beth i'w wneud am gam-werthu, iawndal a chwynion

    • Sgamiau

      Sylwi ar sgamiau a beth i'w wneud os cewch eich dal allan

    • Problemau ariannol

      Pob canllaw Problemau ariannol

    Teclynnau

    Teclyn

    Teclyn lleoli cyngor ar ddyledion

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell budd-daliadau

    Teclyn

    Blaenoriaethwr biliau

    Teclyn

    Beth i’w wneud os ydych wedi cael gwrthod credyd

    POB TECLYN

    Trafferthion pensiwn? Ymunwch â’n grŵp cymuned

    Mae ein grŵp Facebook preifat ‘Your pension and planning for the future – by MoneyHelper’ i gael help ac i sgwrsio am bensiynau

    • Rheoli a chronni’ch pensiwn

      Faint i’w gynilo ar gyfer ymddeoliad a ffyrdd o roi hwb i’ch pensiwn

    • Esbonio pensiynau

      Sut i ddechrau pensiwn, sut mae pensiynau’n gweithio a’r buddion

    • Problemau a newidiadau pensiwn

      Sut i ddod o hyd i bensiynau coll, datrys problemau a chwyno

    • Trosglwyddiadau a chydgrynhoi pensiynau

      Sut i drosglwyddo neu gyfuno pensiynau ac a yw’n syniad da

    • Pensiwn y Wladwriaeth

      Faint o Bensiwn y Wladwriaeth y gallech ei gael a ffyrdd i'w gynyddu

    • Cymryd eich pensiwn

      Sut a phryd i gymryd eich pensiwn – esboniad ar eich opsiynau

    • Treth a phensiynau

      Sut mae rhyddhad treth, lwfansau di-dreth a threth ar incwm yn gweithio

    • Gwneud y mwyaf o’ch pensiwn

      Deall eich opsiynau pensiwn a chyfrifo eich incwm a chostau ymddeoliad

    HOLL BENSIYNAU AC YMDDEOLIAD

    Teclynnau

    Apwyntiad

    Cael apwyntiad Pension Wise

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell pensiwn

    Teclyn

    MOT Canol Oes Arian

    Teclyn

    Cael arweiniad ymddeoliad

    POB TECLYN

    Gallwch gael apwyntiad Pension Wise

    Darganfyddwch sut y gallwch gymryd arian o bensiwn cyfraniadau wedi’i ddiffinio. Mae Pension Wise am ddim, yn ddiduedd a chaiff ei gefnogi gan y llywodra…

    • Sut i gynilo

      Dechrau arni, cael y gorau allan o’ch cynilion, problemau

    • Buddsoddi

      Sut i fuddsoddi, mathau o fuddsoddi, prynu a rheoli

    • Math o gynilion

      Help gyda chyrraedd nodau, cynilo treth-gyfeillgar, cynilo i blant

    • Cynilion

      Pob canllaw Cynilion

    Teclynnau

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell cynilo

    Teclyn

    Cynlluniwr Cyllideb

    POB TECLYN

    Trafferthion pensiwn? Ymunwch â’n grŵp cymuned

    Mae ein grŵp Facebook preifat ‘Your pension and planning for the future – by MoneyHelper’ i gael help ac i sgwrsio am bensiynau

    • Cyflogaeth

      Hanfodion, buddion, treth ac Yswiriant Gwladol

    • Colli eich swydd

      Beth i’w wneud, dewisiadau amgen, tâl diswyddo

    • Hunangyflogaeth

      Dechrau allan, yswiriant, treth, hunanasesiad

    • Gwaith

      Pob canllaw Gwaith

    Teclynnau

    Teclyn

    Cynlluniwr Cyllideb

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell tâl diswyddo

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell cyflog

    POB TECLYN

    Trafferthion pensiwn? Ymunwch â’n grŵp cymuned

    Mae ein grŵp Facebook preifat ‘Your pension and planning for the future – by MoneyHelper’ i gael help ac i sgwrsio am bensiynau

  • Budd-daliadau
  • Arian bob dydd
  • Teulu a gofal
  • Cartrefi
  • Problemau ariannol
  • Pensiynau ac ymddeoliad
  • Cynilion
  • Gwaith
    • Credyd Cynhwysol Canfod sut mae Credyd Cynhwysol yn gweithio a sut i reoli’ch taliad
    • Budd-daliadau os oes gennych blant Hawliau i’ch helpu gyda chost beichiogrwydd neu godi plant
    • Budd-daliadau os ydych yn sâl, yn anabl neu’n ofalwr Deall pa gefnogaeth sydd ar gael i ymdopi ag afiechyd
    • Budd-daliadau yn ddiweddarach mewn bywyd Efallai fod gennych hawl am help gyda chostau eraill ar ben eich Pensiwn y Wladwriaeth
    • Budd-daliadau a gwaith Cefnogaeth ychwanegol os ydych yn gweithio, hunangyflogedig, neu wedi colli swydd
    • Budd-daliadau i’ch helpu gyda chostau tai Cefnogaeth i helpu gyda thaliadau rhent neu forgais os ydych ar incwm isel
    • Problemau gyda budd-daliadau Beth i’w wneud os yw rhywbeth yn mynd yn anghywir gyda’ch budd-daliadau
    • Budd-daliadau Pob canllaw Budd-daliadau
    Teclynnau

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell budd-daliadau

    POB TECLYN

    Trafferthion pensiwn? Ymunwch â’n grŵp cymuned

    Mae ein grŵp Facebook preifat ‘Your pension and planning for the future – by MoneyHelper’ i gael help ac i sgwrsio am bensiynau

    • Bancio a thaliadau Sut i ddewis, defnyddio a rheoli cyfrifon banc
    • Cyllidebu Sut i gyllidebu, dod o hyd i’r fargen orau a newid i arbed arian
    • Prynu a rhedeg car Sut i brynu ac ariannu car, delio â phroblemau gyda chyllid ceir, a thorri costau eu rhedeg
    • Credyd Hanfodion credyd, gwneud cais am gredyd, statws credyd a phroblemau gyda chredyd
    • Yswiriant Yswiriant ar gyfer ceir, iechyd, teithio, a help gydag yswiriant
    • Arian bob dydd Pob canllaw Arian bob dydd
    Teclynnau

    Teclyn

    Canfyddwr prisiau Petrol

    Teclyn

    Cynlluniwr Cyllideb

    Teclyn

    Eich opsiynau am fenthyca arian

    Teclyn

    Beth i’w wneud os ydych wedi cael gwrthod credyd

    POB TECLYN

    Trafferthion pensiwn? Ymunwch â’n grŵp cymuned

    Mae ein grŵp Facebook preifat ‘Your pension and planning for the future – by MoneyHelper’ i gael help ac i sgwrsio am bensiynau

    • Dod yn rhiant Cael babi, dychwelyd i’r gwaith, costau gofal plant
    • Marwolaeth a phrofedigaeth Ewyllysiau, etifeddiaeth, delio ag ystadau
    • Ysgariad a gwahanu Rhoi trefn ar arian a chartrefi, beth os oes gennych blant, arian ar ôl gwahanu
    • Salwch ac anabledd Rheoli costau, cymorth ariannol ychwanegol, help gyda gwaith neu astudio
    • Gofal tymor hir Talu a chael cyllid, ffyrdd o dalu, problemau gyda gofal
    • Arian myfyrwyr a graddedigion Cardiau credyd, cyfrifon banc, dyled myfyriwr
    • Siarad am arian Sgyrsiau anodd, siarad â phobl ifanc yn eu harddegau, pobl hŷn a phartneriaid
    • Teulu a gofal Pob canllaw Teulu a gofal
    Teclynnau

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell ysgaru

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell costau babi

    Teclyn

    Cynlluniwr Cyllideb

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell budd-daliadau

    POB TECLYN

    Trafferthion pensiwn? Ymunwch â’n grŵp cymuned

    Mae ein grŵp Facebook preifat ‘Your pension and planning for the future – by MoneyHelper’ i gael help ac i sgwrsio am bensiynau

    • Morgeisi a phrynu cartref Morgeisi, help i brynu, ailforgeisio, prynwyr tro cyntaf, help a chefnogaeth
    • Rhentu Help wrth rentu cartref a delio â phroblemau
    • Cartrefi Pob canllaw Cartrefi
    Teclynnau

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell Treth Stamp

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell fforddiadwyedd morgais

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell ad-dalu morgais

    POB TECLYN

    Trafferthion pensiwn? Ymunwch â’n grŵp cymuned

    Mae ein grŵp Facebook preifat ‘Your pension and planning for the future – by MoneyHelper’ i gael help ac i sgwrsio am bensiynau

    • Help gyda chostau byw Cyllidebu, talu biliau, dod o hyd i gymorth ariannol ychwanegol, ymdopi â cholli swyddi
    • Delio â dyled Biliau, dirwyon llys, help gyda dyledion
    • Problemau a chwynion am arian Beth i'w wneud am gam-werthu, iawndal a chwynion
    • Sgamiau Sylwi ar sgamiau a beth i'w wneud os cewch eich dal allan
    • Problemau ariannol Pob canllaw Problemau ariannol
    Teclynnau

    Teclyn

    Teclyn lleoli cyngor ar ddyledion

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell budd-daliadau

    Teclyn

    Blaenoriaethwr biliau

    Teclyn

    Beth i’w wneud os ydych wedi cael gwrthod credyd

    POB TECLYN

    Trafferthion pensiwn? Ymunwch â’n grŵp cymuned

    Mae ein grŵp Facebook preifat ‘Your pension and planning for the future – by MoneyHelper’ i gael help ac i sgwrsio am bensiynau

    • Rheoli a chronni’ch pensiwn Faint i’w gynilo ar gyfer ymddeoliad a ffyrdd o roi hwb i’ch pensiwn
    • Esbonio pensiynau Sut i ddechrau pensiwn, sut mae pensiynau’n gweithio a’r buddion
    • Problemau a newidiadau pensiwn Sut i ddod o hyd i bensiynau coll, datrys problemau a chwyno
    • Trosglwyddiadau a chydgrynhoi pensiynau Sut i drosglwyddo neu gyfuno pensiynau ac a yw’n syniad da
    • Pensiwn y Wladwriaeth Faint o Bensiwn y Wladwriaeth y gallech ei gael a ffyrdd i'w gynyddu
    • Cymryd eich pensiwn Sut a phryd i gymryd eich pensiwn – esboniad ar eich opsiynau
    • Treth a phensiynau Sut mae rhyddhad treth, lwfansau di-dreth a threth ar incwm yn gweithio
    • Gwneud y mwyaf o’ch pensiwn Deall eich opsiynau pensiwn a chyfrifo eich incwm a chostau ymddeoliad

    HOLL BENSIYNAU AC YMDDEOLIAD

    Teclynnau

    Apwyntiad

    Cael apwyntiad Pension Wise

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell pensiwn

    Teclyn

    MOT Canol Oes Arian

    Teclyn

    Cael arweiniad ymddeoliad

    POB TECLYN

    Gallwch gael apwyntiad Pension Wise

    Darganfyddwch sut y gallwch gymryd arian o bensiwn cyfraniadau wedi’i ddiffinio. Mae Pension Wise am ddim, yn ddiduedd a chaiff ei gefnogi gan y llywodra…

    • Sut i gynilo Dechrau arni, cael y gorau allan o’ch cynilion, problemau
    • Buddsoddi Sut i fuddsoddi, mathau o fuddsoddi, prynu a rheoli
    • Math o gynilion Help gyda chyrraedd nodau, cynilo treth-gyfeillgar, cynilo i blant
    • Cynilion Pob canllaw Cynilion
    Teclynnau

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell cynilo

    Teclyn

    Cynlluniwr Cyllideb

    POB TECLYN

    Trafferthion pensiwn? Ymunwch â’n grŵp cymuned

    Mae ein grŵp Facebook preifat ‘Your pension and planning for the future – by MoneyHelper’ i gael help ac i sgwrsio am bensiynau

    • Cyflogaeth Hanfodion, buddion, treth ac Yswiriant Gwladol
    • Colli eich swydd Beth i’w wneud, dewisiadau amgen, tâl diswyddo
    • Hunangyflogaeth Dechrau allan, yswiriant, treth, hunanasesiad
    • Gwaith Pob canllaw Gwaith
    Teclynnau

    Teclyn

    Cynlluniwr Cyllideb

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell tâl diswyddo

    Cyfrifiannell

    Cyfrifiannell cyflog

    POB TECLYN

    Trafferthion pensiwn? Ymunwch â’n grŵp cymuned

    Mae ein grŵp Facebook preifat ‘Your pension and planning for the future – by MoneyHelper’ i gael help ac i sgwrsio am bensiynau

Home
English
  1. Hafan
  2. Pensiynau ac ymddeoliad
  3. Cymryd eich pensiwn
Pensiynau ac ymddeoliad Cymryd eich pensiwn

A ddylwn i symud i gartref llai o faint i ariannu fy ymddeoliad? 

Os ydych chi'n berchen ar eich cartref, gallech ystyried symud i eiddo rhatach i roi arian ychwanegol i chi ar gyfer eich ymddeoliad. Dyma beth sydd angen i chi ei wybod, gan gynnwys ffyrdd amgen o roi hwb i'ch incwm ymddeoliad.

Beth sydd yn y canllaw hwn

  • Beth yw symud i gartref llai o faint? 
  • A yw symud i gartref llai o faint yn syniad da? 
  • A yw symud i gartref llai o faint yn effeithio ar Dreth Etifeddiant? 
  • Beth yw'r dewisiadau amgen i symud i gartref llai o faint? 
  • Sut arall alla i roi hwb i'm cynilion ymddeol? 
  • Ystyriwch dalu am gyngor ariannol 

Beth yw symud i gartref llai o faint? 

Os ydych chi'n berchennog tŷ, efallai y byddwch chi'n gallu:

  • gwerthu eich cartref

  • defnyddio'r arian i brynu neu rentu cartref rhatach

  • cadw unrhyw arian sydd dros ben. 

Gelwir hyn yn aml yn symud i gartref llai o faint gan ei fod fel arfer yn golygu symud o gartref mwy i gartref llai, a fel arfer roi'r gorau i le ychwanegol nad oes ei angen mwyach.

Gallai cartref llai hefyd olygu bod gennych filiau cartref rhatach a chostau cynnal a chadw is.

A ddylwn i werthu fy nhŷ a rhentu yn lle hynny? 

Mae rhentu fel arfer yn llai diogel na bod yn berchen ar eich cartref, gan nad ydych fel arfer yn gallu rheoli faint o rent yn y dyfodol y mae angen i chi ei dalu, pryd y bydd yn cynyddu ac os yw'r landlord eisiau gwerthu'r eiddo.

Gallai hefyd weithio allan yn ddrytach dros amser os ydych chi'n symud o gartref rydych chi'n berchen arno neu os oes gennych forgais fforddiadwy arno. Bydd angen i chi wneud yn siŵr bod gennych ddigon o incwm ymddeol i dalu eich rhent nawr ac yn y dyfodol.

Am ragor o wybodaeth am y manteision a'r anfanteision, gweler ein canllawiau am rentu
Nol i’r brig

A yw symud i gartref llai o faint yn syniad da? 

Mae p'un a yw symud i gartref llai o faint yn iawn i chi fel arfer yn dibynnu ar ba mor dda y mae eich cartref presennol yn cwrdd â'ch anghenion - nawr ac yn y dyfodol.

Bydd angen i chi hefyd fod yn gyfforddus gyda'r syniad o symud a gadael eich cartref presennol ar ôl. Gall hyn fod yn emosiynol ac mae'n benderfyniad na allwch chi ei ddadwneud fel arfer.

Gall symud adref hefyd fod yn straenus iawn, felly mae'n werth ystyried yr effaith y gallai ei gael ar eich iechyd.

Os ydych chi'n hapus i symud, bydd angen i chi ystyried hefyd: 

  • faint y gallech chi werthu eich cartref am

  • os byddai eiddo rhatach yn rhoi'r ffordd o fyw yr hoffech

  • faint y byddai angen i chi dalu i:

  • brynu neu rentu cartref newydd 

  • symud, gan gynnwys ffioedd cyfreithiol a threthi

  • adnewyddu, addasu neu gynnal eiddo newydd.

Yna gallwch weithio allan a yw'r swm o arian sydd gennych ar ôl yn cyfiawnhau symud.

Gwiriwch faint yw gwerth eich cartref 

Os nad ydych chi'n siŵr faint y gallai eich cartref fod yn werth, gallwch:

  • gael prisiad ar-lein ar unwaith ar Rightmove Yn agor mewn ffenestr newydd 

  • defnyddio teclyn prisio eiddo ar-lein ZooplaYn agor mewn ffenestr newydd

  • gofyn i asiant tai am brisiad am ddim – mae'n syniad da cael o leiaf dri phris gan y gallai rhai asiantau or-brisio'ch cartref i geisio ennill eich busnes. 

Cofiwch, dim ond canllaw yw'r prisiadau hyn. Mae eich cartref yn werth dim ond yr hyn y bydd rhywun arall yn ei dalu mewn gwirionedd, a allai fod yn fwy neu lai.

Chwilio am gartrefi newydd i wirio costau 

Nesaf, ymchwiliwch i'r gost o symud i eiddo gwahanol. Gallwch chwilio am eiddo i'w prynu neu ei rentu ar wefannau fel:

  • OnTheMarket 

  • Prime location 

  • Rightmove  

  • Zoopla  

Mae'n werth meddwl a fydd y cartref newydd yn eich helpu i gadw'ch annibyniaeth am gyfnod hirach. Er enghraifft, symud i fyngalo, eiddo ymddeol neu dai gwarchod.

Os ydych chi'n edrych i symud i eiddo llai, efallai y bydd angen i chi ystyried a fyddech chi'n hapus i werthu neu roi rywfaint o'ch eiddo i ffwrdd.

Cael dyfynbrisiau ar gyfer biliau cartref a chostau byw eraill 

Cael dyfynbrisiau ar gyfer biliau cartref a chostau byw eraill

Er mwyn deall gwir gostau a manteision posibl symud i gartref llai o faint, mae angen i chi gael syniad da am faint y byddwch chi'n ei dalu i fyw mewn cartref newydd.

Gallwch:

  • ddefnyddio wefannau cymharu i gael dyfynbrisiau ar gyfer biliau cartref fel trydan, nwy, yswiriant cartref a band eang 

  • gwirio’r rhestr eiddo neu ofyn i'r asiant tai am faint y Dreth Gyngor neu'r Ardrethi y byddai'n rhaid i chi ei dalu

Gwnewch yn siŵr y byddai symud cartref o fudd i'ch ffordd o fyw 

Hyd yn oed os gallai symud i gartref llai o faint roi llawer o arian i chi, ystyriwch bob amser yr effaith ar eich ffordd o fyw.

Os ydych chi'n meddwl am symud i ardal wahanol, gwnewch yn siŵr eich bod yn treulio digon o amser yno i wneud yn siŵr y bydd y lleoliad newydd yn gweithio i chi.

Er enghraifft, a yw'r ardal newydd yn ddigon agos at siopau, y feddygfa, ffrindiau a theulu? A oes trafnidiaeth gyhoeddus da a fforddiadwy?

Gwiriwch a fydd incwm ychwanegol yn effeithio ar unrhyw daliadau budd-daliadau 

Os ydych chi'n derbyn budd-daliadau sy’n ddibynnol ar brawf modd ar hyn o bryd, byddwch yn ymwybodol y gallai derbyn arian ychwanegol effeithio ar faint rydych chi'n gymwys amdano. Mae hyn yn golygu y gallai eich taliadau fynd i lawr neu stopio.

Gallwch ddefnyddio ein Cyfrifiannell budd-daliadau i wirio a ydych chi'n gymwys ar hyn o bryd a sut y gallai newid pe bai'ch incwm neu gynilion yn cynyddu.

Cymerwch ychydig funudau i wirio pa fudd-daliadau y gallwch eu hawlio a faint y gallech ei gael bob mis gyda’n Cyfrifiannell Budd-daliadau
Nol i’r brig

A yw symud i gartref llai o faint yn effeithio ar Dreth Etifeddiant? 

Gallai symud i gartref llai o faint effeithio ar sut mae Treth Etifeddiant (IHT) yn cael ei gyfrifo, yn dibynnu ar bwy sy'n etifeddu eich ystâd.

Gall y rheolau fod yn gymhleth, felly gweler ein canllaw llawn am Dreth Etifeddiant i gael rhagor o wybodaeth. Gall ymgynghorydd ariannol rheoledig hefyd esbonio'r rheolau i chi. 

Cofiwch ddiweddaru eich ewyllys gyda'ch cyfeiriad newydd 

Os penderfynwch symud i gartref llai o faint a bod gennych ewyllys, gwnewch yn siŵr ei fod yn dal yn gywir a bod ganddo eich cyfeiriad cywir. Gellir ei ystyried yn annilys os oes ganddo'r cyfeiriad anghywir.

Mae hefyd yn werth gwirio ei fod yn dal i adlewyrchu eich dymuniadau. Er enghraifft, efallai yr hoffech rannu cynilion arian parod yn wahanol os bydd y rhain yn cael hwb. Darganfyddwch fwy yn ein canllaw Gwneud ewyllus a chynllunio beth i'w adael.

Nol i’r brig

Beth yw'r dewisiadau amgen i symud i gartref llai o faint? 

Nid symud i gartref llai o faint yw'r unig ffordd i ddefnyddio gwerth eich cartref i helpu i dalu am eich ymddeoliad. Mae'r ddau ddewis arall hefyd yn golygu y gallwch chi ryddhau arian heb symud.

Rhyddhau ecwiti 

Mae rhyddhau ecwiti yn caniatáu i chi drosi rhywfaint neu'r cyfan o werth eich cartref yn fenthyciad arian parod, heb fod angen i chi symud.

Mae dwy brif ffordd o ddefnyddio rhyddhad ecwiti:

  1. Cymryd morgais gydol oes ar eich cartref, gyda llog yn cael ei godi ar y swm rydych chi'n ei gymryd. Byddwch yn ad-dalu'r benthyciad pan fyddwch chi'n gwerthu'r eiddo, yn marw neu'n symud allan, ond efallai y bydd angen gwneud taliadau rheolaidd i dalu'r llog.

  1. Gwerthu eich eiddo i gyd neu ran ohono i ddarparwr cynllun adfer cartref, am lai na'i werth marchnad. Yna rydych chi'n aros yn eich cartref fel tenant am y cyfnod rydych chi'n cytuno, gyda swm bach iawn o rent i'w dalu. 

Gall rhyddhau ecwiti fod yn ddrud ac mae'n rhaid i chi siarad ag ymgynghorydd neu frocer arbenigol cyn y gallwch ei wneud. Gall hyn eich helpu i weithio allan a yw'n iawn i chi.

Am ragor o wybodaeth, gweler ein canllawiau:
  • Beth yw rhyddhau ecwiti?
  • Defnyddio cynllun rhyddhau ecwiti i gyllido eich gofal

Morgais ymddeol llog yn unig 

Mae morgais ymddeol llog yn unig (RIO) yn caniatáu i chi:

  • gymryd benthyciad allan yn erbyn eich cartref

  • talu swm misol i dalu'r llog ar y benthyciad

  • ad-dalu'r benthyciad pan fyddwch chi'n gwerthu'r tŷ, yn marw, symud i ofal hir dymor neu pan fydd tymor y morgais yn dod i ben.

Os gallwch basio'r gwiriadau fforddiadwyedd, gall hyn weithio allan yn rhatach na rhyddhau ecwiti gan nad ydych yn talu llog cyfansawdd (llog ar y llog). Am ragor o wybodaeth, gweler ein canllaw am forgeisi ymddeol llog yn unig. 

Nol i’r brig

Sut arall alla i roi hwb i'm cynilion ymddeol? 

Mae yna lawer o ffyrdd y gallwch gynyddu eich incwm ymddeol, gan gynnwys:

  • talu mwy i mewn i bensiwn – efallai y bydd eich cyflogwr hefyd yn cyfateb eich cyfraniadau

  • gwirio eich bod chi'n cael yr holl ryddhad treth rydych chi'n gymwys amdano 

  • gwneud yn siŵr eich bod ar y trywydd cywir ar gyfer uchafswm Pensiwn y Wladwriaeth

  • gohirio eich dyddiad ymddeol.

 

Am ragor o wybodaeth, gweler ein canllaw  Ffyrdd o roi hwb i'ch pensiwn
Nol i’r brig

Ystyriwch dalu am gyngor ariannol 

Gall ymgynghorydd ariannol rheoledig eich helpu i gynllunio ar gyfer ymddeoliad , gan gynnwys:

  • argymell cynhyrchion a darparwyr i'w defnyddio

  • cynghori ble i fuddsoddi eich arian

  • esbonio eich opsiynau i leihau'r dreth y gallai fod angen i chi ei dalu. 

Am ragor o wybodaeth, gweler ein canllaw Sut i ddod o hyd i ymgynghorydd pensiwn neu ymddeoliad
Nol i’r brig
Diolch am eich adborth.
Rydym bob amser yn ceisio gwella ein gwefan a’n gwasanaethau, ac mae eich adborth yn ein helpu i ddeall sut rydym yn ei wneud.
Rhannu erthygl
E-bost Facebook X
Rhannu hwn gyda
WhatsApp LinkedIn
Copio’r ddolen yma
Anfon e-bost
Copio’r ddolen yma
Cymryd eich pensiwn

Help i baratoi ar gyfer ymddeol

  • Sut i gynllunio ar gyfer ymddeoliad: Rhestr wirio cynllunio ymddeoliad
  • Beth sy'n digwydd i'm pensiwn os byddaf yn ymddeol dramor?
  • A ddylwn i symud i gartref llai o faint i ariannu fy ymddeoliad?

Help i baratoi ar gyfer ymddeol

  • Sut i gynllunio ar gyfer ymddeoliad: Rhestr wirio cynllunio ymddeoliad
  • Beth sy'n digwydd i'm pensiwn os byddaf yn ymddeol dramor?
  • A ddylwn i symud i gartref llai o faint i ariannu fy ymddeoliad?
Logo Gwasanaeth Arian a Phensiynau
Llywodraeth EF
Trustpilot
Plain Numbers Working Together logo
  • Amdanom ni
  • Cael help a chyngor
  • Cysylltu â ni
  • Partneriaethau
  • Offer a chyfrifianellau
  • Rhoi adborth
  • Cynllun Iaith Gymraeg
  • Blog

Dilynwch ni:

© 2026 Money and Pensions Service, Borough Hall, Cauldwell Street, Bedford, MK42 9AB. Cedwir pob hawl.

  • Telerau ac amodau
  • Hysbysiad preifatrwydd
  • Datganiad hygyrchedd
  • Map safle
  • Sut rydym yn defnyddio cwcis
  • Dewisiadau cwcis Dewisiadau cwcis
Opsiynau cyswllt Cau

Cysylltwch â ni

Dechrau gwesgwrs

Dydd Llun i ddydd Gwener: 9am i 5pm

Dydd Sadwrn, dydd Sul, gwyliau banc: ar gau

Byddwn yn gofyn rhai cwestiynau, ac yna’n eich cysylltu ag arbenigwr.

Siaradwch â ni dros y ffôn

Dydd Llun i ddydd Gwener: 9am i 5pm
Dydd Sadwrn, dydd Sul, gwyliau banc: ar gau

Mae galwadau yn y DU am ddim ac efallai y cânt eu recordio er mwyn gwella ein gwasanaeth.

Anfonwch e-bost gan ddefnyddio ein ffurflen ar-lein

Ymateb mewn 3 diwrnod gwaith

Os bydd gwell gennych ysgrifennu atom, llenwch ein ffurflen ar-lein.

Atebwch ychydig o gwestiynau ac yna bydd gennych le i ysgrifennu gymaint o fanylion a hoffech.

Sgwrsiwch gyda ni’n fyw gan ddefnyddio WhatsApp

Lawrlwythwch yr ap: WhatsApp

Byddwn yn gofyn rhai cwestiynau, ac yna’n eich cysylltu ag arbenigwr.

Byddwn yn ymateb rhwng dydd Llun i dydd Gwener, 9am i 5pm (heblaw am wyliau banc).

Opsiynau hygyrchedd

  • Relay UK

    Relay UK logo

    Defnyddiwch y gwasanaeth cyfrinachol i deipio negeseuon atom gan ddefnyddio ffôn testun neu ap.

    Ewch i Relay UK
  • BSL

    British Sign Language logo

    Gwell gennych ddefnyddio Iaith Arwyddion Prydain? Defnyddiwch y gwasanaeth am ddim hon i gyrchu dehonglydd BSL – dewiswch bwnc o’r rhestr ‘department’.

    Cysylltu â InterpretersLive!Yn agor mewn ffenestr newydd

  • Cyfieithydd

    Interpreter logo

    Os nad Saesneg neu Gymraeg yw eich iaith gyntaf, gallwn ddod o hyd i gyfieithydd i helpu.

    Ffoniwch 0800 756 1012