Oes gennych chi bensiwn?
- Mae ein help yn ddiduedd ac am ddim i’w ddefnyddio. Cysylltwch â ni ar-lein neu dros y ffôn ar 0800 756 1012

Egluro Credyd Cynhwysol

Beth yw Credyd Cynhwysol?

Mae Credyd Cynhwysol yn daliad budd-dal i bobl sydd mewn gwaith neu’n ddi-waith.

Mae'n disodli rhai o'r budd-daliadau a'r credydau treth y gallech fod yn eu cael nawr:

  • Budd-dal Tai
  • Credyd Treth Plant
  • Cymhorthdal Incwm
  • Credyd Treth Gwaith
  • Lwfans Ceisio Gwaith yn seiliedig ar incwm
  • Lwfans Cyflogaeth a Chymorth yn seiliedig ar incwm.

Mae'r Adran Gwaith a Phensiynau (DWP) yn galw'r rhain yn fudd-daliadau etifeddol ac, yn gyffredinol, ni allwch wneud cais newydd amdanynt bellach. Os oes angen cymorth ychwanegol arnoch bydd rhaid i chi wneud cais am Gredyd Cynhwysol.

Os ydych yn hawlio budd-daliadau etifeddol ar hyn o bryd, ac nid oes unrhyw beth yn eich bywyd yn newid, byddwch yn parhau i'w cael hyd nes bod DWP yn gofyn i chi symud i Gredyd Cynhwysol.

arrow icon
arrow icon
arrow icon

Os ydych yn byw gyda rhywun fel cwpl ac mae gennych chi'ch dau hawl i wneud cais am Gredyd Cynhwysol, byddwch yn cael cyd-daliad i mewn i gyfrif banc sengl.

arrow icon

Cymru a Lloegr

Os ydych yn cael help â'ch rhent, bydd hyn yn cael ei gynnwys yn eich taliad misol – byddwch wedyn yn talu'ch landlord yn uniongyrchol.

Yr Alban a Gogledd Iwerddon

Gellir talu'ch rhent yn uniongyrchol i'ch landlord neu gallwch ddewis ei dalu eich hun.

arrow icon

Efallai y gallwch wneud cais am Gredyd Cynhwysol os:

  • ydych yn ddi-waith neu ar incwm isel
  • ydych yn 18 oed neu'n hŷn (mae rhai eithriadau os ydych yn 16 neu'n 17 oed)
  • ydych chi neu'ch partner o dan oedran Pensiwn y Wladwriaeth
  • oes gennych chi a'ch partner lai na £16,000 mewn cynilion
  • ydych yn byw yn y DU.

Mae rhai sefyllfaoedd lle gallwch wneud cais am Gredyd Cynhwysol os ydych yn 16 neu'n 17 oed, neu pan ydych yn astudio.

arrow icon

Faint o amser mae'n ei gymryd i gael Credyd Cynhwysol?

Mae'n bwysig eich bod yn gwneud cais am Gredyd Cynhwysol cyn gynted ag y bydd gennych hawl, hyd yn oed os nad ydych yn credu eich bod yn gymwys.

Mae hyn oherwydd efallai y bydd rhaid i chi aros hyd at bum wythnos ar ôl hawlio cyn eich taliad cyntaf, gan ei fod yn cael ei dalu mewn ôl-ddyledion.

Os dewch o hyd i swydd newydd, neu os bydd eich amgylchiadau'n newid cyn i'ch cais gael ei gwblhau, byddwch yn gallu ei ganslo.

Ond o leiaf nid oes rhaid i chi gychwyn eich cais o'r dechrau, nac aros am eich taliad cyntaf. Gallai hyn eich helpu i osgoi’r angen i gael taliad ymlaen llaw.

Gallwch wneud cais am daliad ymlaen llaw os nad oes gennych ddigon i fyw arno wrth i chi aros am eich taliad cyntaf.

Os ydych yn cael budd-daliadau etifeddol yn barod, mae'n werth gwirio ag ymgynghorydd budd-daliadau arbenigol cyn i chi wneud cais i wirio bod gwneud cais am Gredyd Cynhwysol yw'r cam cywir i chi.

Mae hyn oherwydd na allwch symud yn ôl i'ch hen fudd-daliadau fel arfer unwaith eich bod ar Gredyd Cynhwysol.

arrow icon
arrow icon

Dyddiad asesu a chyfnod asesu

Y dyddiad y cyflwynwch eich cais yw dyddiad y mis y telir eich taliad Credyd Cynhwysol. Gelwir hyn yn ddyddiad eich asesiad.

Telir Credyd Cynhwysol yn fisol mewn ôl-ddyledion. Felly bydd rhaid i chi aros un mis calendr o'r dyddiad y gwnaethoch gyflwyno'ch cais cyn i chi gael eich taliad cyntaf. Gelwir hyn yn eich cyfnod asesu.

Yna mae rhaid i chi aros hyd at saith diwrnod i'r taliad gyrraedd eich cyfrif banc.

Mae hyn yn golygu y gall gymryd hyd at bum wythnos cyn i chi gael eich taliad cyntaf.

Enghraifft

  • Mae Ben wedi colli ei swydd ac yn gwneud cais newydd am Gredyd Cynhwysol ar 22 Gorffennaf.
  • Mae hyn yn gwneud ei ddyddiad asesu 22 Gorffennaf. Mae'n golygu y bydd yn cael ei dalu ar yr 22 o bob mis.
  • Mae angen iddo aros un cyfnod asesu (un mis calendr) hyd at 21 Awst – gan fod Credyd Cynhwysol yn cael ei dalu bob mis mewn ôl-ddyledion.
  • Yna mae angen iddo ganiatáu hyd at saith diwrnod i'r arian gyrraedd ei gyfrif.
  • Gall ddisgwyl ei daliad cyntaf erbyn 29 Awst fan bellaf.
  • Os yw 29 Awst yn ddydd Llun gŵyl banc, dylai gael taliad ar y diwrnod gwaith olaf (dydd Gwener) cyn y gwyliau.
arrow icon

Pa mor aml y telir Credyd Cynhwysol?

Telir Credyd Cynhwysol yn fisol mewn ôl-ddyledion yng Nghymru, Lloegr a'r Alban.

Fodd bynnag, yn yr Alban, gallwch ofyn am daliadau bob pythefnos yn lle.

Yng Ngogledd Iwerddon, y cyfnod talu diofyn yw bob pythefnos. Ond gallwch ddewis cael taliadau misol.

Faint yw Credyd Cynhwysol?

Mae Credyd Cynhwysol yn cynnwys lwfans sylfaenol ynghyd â gwahanol elfennau ar gyfer pethau fel costau tai, magu plant, gofalu neu salwch ac anabledd.

Gall y swm a gewch mewn Credyd Cynhwysol ostwng neu gynyddu, yn dibynnu ar ba incwm a gewch:

  • gweithio
  • pensiwn
  • buddion eraill
  • cynilion a chyfalaf uwch na £6,000.
arrow icon

Nid oes unrhyw gyfyngiadau ar faint o oriau'r wythnos y gallwch weithio os ydych yn hawlio Credyd Cynhwysol.

Yn lle, bydd y swm a gewch yn lleihau'n raddol wrth i chi ennill mwy – felly ni fyddwch yn colli'ch holl fudd-daliadau ar unwaith.

I gael amcangyfrif o faint o Gredyd Cynhwysol y bydd gennych hawl iddo, defnyddiwch y gyfrifiannell ar wefan Policy in Practice

Credyd Cynhwysol a gweithio

arrow icon

Gallwch weithio cymaint o oriau ag y dymunwch pan fyddwch ar Gredyd Cynhwysol.

Nid oes unrhyw derfynau fel sydd â budd-daliadau presennol fel Cymhorthdal Incwm neu Gredydau Treth Gwaith.

Os ydych mewn gwaith â thâl, efallai y bydd gennych hawl i gael lwfans gwaith.

arrow icon

Lwfans gwaith Credyd Cynhwysol

arrow icon

Y lwfans gwaith yw'r swm o arian y caniateir i chi ei ennill cyn iddo effeithio ar eich taliad Credyd Cynhwysol.

Bydd gennych hawl i gael lwfans gwaith os ydych:

  • yn gyfrifol am blant dibynnol, a/neu
  • na allwch weithio cymaint oherwydd salwch neu anabledd.

Os oes gennych hawl i'r lwfans gwaith, gallwch ennill hyd at y trothwy ar gyfer eich amgylchiadau.

Yna bydd eich taliad Credyd Cynhwysol yn gostwng 63c am bob £1 rydych yn ei ennill sy'n uwch na'r swm hwn. Gelwir hyn yn dapr enillion.

Os nad ydych yn gymwys i gael y lwfans gwaith, bydd eich taliad Credyd Cynhwysol yn gostwng 63c am bob £1 ar eich holl enillion.

Mae buddion a delir gan gyflogwyr yn cael eu trin fel enillion. Er enghraifft, Mamolaeth Statudol, Tadolaeth, Mabwysiadu a Thâl Salwch. Mae'r tapr yn effeithio ar y rhain.

Beth sy'n digwydd i'ch Credyd Cynhwysol pan fyddwch yn dechrau gweithio neu'n gweithio mwy o oriau?

Edrychwch ar fideo'r Adran Gwaith a Phensiynau (DWP) i ddarganfod mwy.

Beth yw Credyd Cynhwysol?

Beth sy'n cyfrif fel incwm ar gyfer Credyd Cynhwysol?

arrow icon

Gellir tynnu rhywfaint o incwm na chawsoch o weithio o'ch dyfarniad uchaf. Gelwir hyn yn incwm nas enillwyd.

Mae incwm heb ei ennill a fydd yn cael ei dynnu oddi ar eich taliad Credyd Cynhwysol yn cynnwys, ond heb eu cyfyngu i:

  • Lwfans Ceisio Gwaith dull newydd
  • Lwfans Cyflogaeth a Chymorth dull newydd
  • Incwm Pensiwn
  • rhai budd-daliadau nad ydynt yn cael eu disodli gan Gredyd Cynhwysol.

Fel arfer, bydd £1 yn cael ei ddidynnu o'ch taliad Credyd Cynhwysol am bob £1 o incwm nas enillwyd.

Mae incwm heb ei ennill na fydd yn cael ei dynnu oddi ar eich taliad Credyd Cynhwysol yn cynnwys, ond heb eu cyfyngu i:

  • Budd-dal Plant
  • taliadau cynhaliaeth plant
  • Lwfans Byw i'r Anabl
  • Taliad Annibyniaeth Personol
  • incwm gan ddisgyblion byrddwyr a lletywyr.
arrow icon

Sut mae cynilion yn effeithio ar Gredyd Cynhwysol?

Os oes gennych gynilion neu gyfalaf – fel buddsoddiadau neu gyfranddaliadau – gallai hyn effeithio ar faint o Gredyd Cynhwysol a gewch.

Sut i wneud cais am Gredyd Cynhwysol

arrow icon

Os ydych wedi defnyddio'ch cyfrif Porth y Llywodraeth yn ystod y flwyddyn ddiwethaf – er enghraifft, i ffeilio ffurflen dreth Hunanasesiad – gellir defnyddio hwn i brofi pwy ydych.

Os oes gennych hawl i wneud cais am Gredyd Cynhwysol, mae angen i chi wneud cais ar-lein ar wefan GOV.UK

Darganfyddwch pa wybodaeth sydd ei hangen arnoch cyn i chi gychwyn eich cais ar wefan GOV.UK

A ydych chi a'ch partner yn gwneud cais ar y cyd? Yna dim ond un ohonoch fydd angen llenwi'r ffurflen gais ar-lein. Ond bydd angen i'r person hwnnw nodi manylion ar eich cyfer chi’ch dau.

Help â chais ar-lein am Gredyd Cynhwysol

Os ydych yn gwneud cais am Gredyd Cynhwysol am y tro cyntaf, mae gwasanaeth Help i Hawlio Cyngor ar Bopeth am ddim ac yn gyfrinachol. Gallant eich helpu i:

  • wirio a oes gennych hawl i Gredyd Cynhwysol, yn enwedig os ydych yn cael budd-daliadau etifeddol
  • dod â'ch gwaith papur a'ch dogfennau pwysig at ei gilydd i gyflymu'ch cais
  • llenwi’ch cais ar-lein
  • help ag unrhyw broblemau dyled, cyflogaeth, neu dai.

Cymru a Lloegr

Am fwy o fanylion, ac i ddod o hyd i'ch cangen agosaf, ewch i wefan Cyngor ar Bopeth

Neu, yng Nghymru, ffoniwch 0800 024 1220. Yn Lloegr, ffoniwch 0800 144 8444

Yr Alban

Gogledd Iwerddon

Mynediad i gyfrifiadur

Os ydych yn poeni am ddefnyddio cyfrifiadur i wneud eich cais, mae'n bwysig eich bod yn cael help. Mae hyn oherwydd na fydd eich cais yn cychwyn nes eich bod wedi anfon eich ffurflen ar-lein. Yna arhosir am bum wythnos am eich taliad cyntaf. Gall unrhyw oedi olygu bod rhaid i chi aros yn hwy.

Os nad oes gennych fynediad at gyfrifiadur gartref, efallai y gallwch ddefnyddio un am ddim yn:

  • eich canolfan gwaith leol
  • llyfrgell
  • Cyngor ar Bopeth
  • cyngor.

Mae llawer o ganolfannau gwaith bellach yn cynnig cefnogaeth ychwanegol i bobl sy'n ei chael yn anodd gwneud cais ar-lein. Gallant hefyd eich helpu i ddod â'r holl waith papur sydd ei angen arnoch at ei gilydd.

Gallwch hefyd ofyn i wasanaeth Help i Hawlio Cyngor ar Bopeth i'ch helpu i lenwi'r ffurflen ar-lein.

Os ydych yn newydd i gyfrifiaduron neu os nad ydych wedi teimlo'n hyderus am eu defnyddio yn y gorffennol, nawr mae'n amser da i ddechrau magu’ch hyder a'ch gwybodaeth.

Gallwch ddod o hyd i gefnogaeth sgiliau digidol am ddim yn eich ardal ar wefan y Gwasanaeth Gyrfaoedd Cenedlaethol. Neu, ffoniwch 0800 100 900.

Darganfyddwch fwy am gyrsiau ar-lein am ddim i helpu dechreuwyr i ddatblygu sgiliau digidol ar wefan Learn My Way.com.

Taliad ymlaen llaw ar Gredyd Cynhwysol

arrow icon

A oes gennych ychydig neu ddim arian tan eich taliad cyntaf? Yna gallwch ofyn am daliad ymlaen llaw gan eich anogwr gwaith, neu trwy ffonio llinell gymorth Credyd Cynhwysol am ddim ar 0800 328 1744.

Bydd rhaid i chi dalu'r arian hwn yn ôl o fewn 24 mis ac fel rheol cymerir yr ad-daliad cyntaf o'ch taliad Credyd Cynhwysol cyntaf. Felly mae'n bwysig gofyn am yr hyn sydd ei angen arnoch yn unig.

Os ydych wedi bod yn hawlio Credyd Cynhwysol am chwe mis, efallai y gallwch wneud cais am daliad cyllidebu am gostau hanfodol.

Os gwnewch gais am daliad ymlaen llaw, bydd angen i chi (a'ch partner os ydych yn gwneud cais ar y cyd):

  • esbonio pam mae angen taliad ymlaen llaw arnoch
  • darparu manylion cyfrif banc lle dylid talu'r taliad ymlaen llaw
  • bod wedi gwirio'ch hunaniaeth mewn Canolfan Gwaith.
arrow icon

Sgamiau Credyd Cynhwysol

arrow icon

Mae hawlwyr budd-daliadau’n cael eu targedu gan sgamwyr sy'n cynnig benthyciadau neu grantiau cost isel gan y llywodraeth.

Efallai y bydd rhywun sy'n honni eu bod yn gweithio i Ganolfan Byd Gwaith yn eich ffonio, neu'n cysylltu â chi trwy hysbysebion cyfryngau cymdeithasol. Mae gan lawer o'r sgamwyr wefannau argyhoeddiadol, â logos a thystebau'r llywodraeth.

Efallai y byddant yn gofyn am eich ID a'ch manylion banc. Yna byddant yn cynnig gwneud cais am Gredyd Cynhwysol a gwneud cais am daliad ymlaen llaw ar eich rhan – gan gymryd rhywfaint o'r arian hwn fel eu ffi.

Fodd bynnag, mae angen ad-dalu swm llawn y taliadau ymlaen llaw o daliadau Credyd Cynhwysol yn y dyfodol. Felly byddwch yn talu'r swm cyfan a fenthycwyd yn ôl.

Mae hefyd yn bwysig peidio â chael eich temtio gan y cynigion hyn os ydych eisoes yn hawlio unrhyw un o'r budd-daliadau sy'n cael eu disodli gan Gredyd Cynhwysol. Er enghraifft, credydau treth neu Fudd-dal Tai.

Mae hyn oherwydd y bydd eich hen fudd-daliadau yn dod i ben, ac efallai y bydd yr arian a gewch ar Gredyd Cynhwysol yn llai na beth rydych yn ei gael nawr.

Os cewch gynnig o fenthyciad gan y llywodraeth a gofynnant i chi roi eich ID a'ch manylion banc, efallai y bydd y sgamiwr yn ceisio gwneud cais Credyd Cynhwysol heb yn wybod i chi. Mae'n bwysig peidio â dosbarthu'r manylion hyn – oherwydd efallai na fydd gennych hawl i Gredyd Cynhwysol a gallai hyn gael ei ystyried yn dwyll budd-daliadau.

A ydych yn aros am eich taliad Credyd Cynhwysol cyntaf ac angen help i wneud cais am daliad ymlaen llaw? Yna bydd Gwasanaeth Help i Hawlio Cyngor ar Bopeth yn eich helpu i gael y taliad sydd ei angen arnoch am ddim.

Am fanylion, gwelwch yr adran ‘Help â chais ar-lein am Gredyd Cynhwysol’ yn y canllaw hwn.

arrow icon

Darllenwch ein post blog ar sgamiau Credyd Cynhwysol

arrow icon

Cysylltwch â llinell gymorth Credyd Cynhwysol

Os oes angen help arnoch â'ch cais, ffoniwch llinell gymorth Credyd Cynhwysol am ddim ar:

Ffôn: 0800 328 1744
Ffôn testun: 0800 328 1344

8am i 6pm, ddydd Llun i ddydd Gwener (ar gau ar wyliau banc a gwyliau cyhoeddus). Mae galwadau am ddim.

arrow icon
Oedd y wybodaeth yma yn ddefnyddiol?
Diolch am eich adborth.
Rydym bob amser yn ceisio gwella ein gwefan a gwasanaethau, ac mae eich adborth yn ein helpu i ddeall sut rydym yn gwneud.
Chwilio amdanom? Rydym nawr yn HelpwrArian

HelpwrArian yw’r ffordd newydd a chlir i gael help di-duedd am ddim ar gyfer eich holl ddewisiadau arian a phensiwn. Beth bynnag yw eich amgylchiadau neu gynlluniau, symudwch ymlaen gyda HelpwrArian.

Parhau i’r wefan
Chwilio amdanom? Rydym nawr yn HelpwrArian

HelpwrArian yw’r ffordd newydd a chlir i gael help di-duedd am ddim ar gyfer eich holl ddewisiadau arian a phensiwn. Beth bynnag yw eich amgylchiadau neu gynlluniau, symudwch ymlaen gyda HelpwrArian.

Parhau i’r wefan
Chwilio amdanom? Rydym nawr yn HelpwrArian

HelpwrArian yw’r ffordd newydd a chlir i gael help di-duedd am ddim ar gyfer eich holl ddewisiadau arian a phensiwn. Beth bynnag yw eich amgylchiadau neu gynlluniau, symudwch ymlaen gyda HelpwrArian.

Parhau i’r wefan
Siaradwch â ni yn fyw am...
Siaradwch â ni yn fyw am...
Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad pensiwn drwy ddefnyddio…
Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad ariannol drwy ddefnyddio…
Oriau
  • Llun – Gwener:9.00am – 5.00pm
  • Sadwrn, Sul a gwyliau bancWedi cau

* Mae galwadau am ddim. Rydym wedi ymrwymo i ddarparu gwasanaeth o safon i chi, felly gellir recordio neu fonitro galwadau at ddibenion hyfforddiant ac i’n helpu i ddatblygu ein gwasanaethau.

Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad ariannol drwy ddefnyddio’r ffôn
Oriau
  • Llun – Gwener:8.00am – 6.00pm
  • Sadwrn, Sul a gwyliau bancWedi cau

* Mae galwadau am ddim. Rydym wedi ymrwymo i ddarparu gwasanaeth o safon i chi, felly gellir recordio neu fonitro galwadau at ddibenion hyfforddiant ac i’n helpu i ddatblygu ein gwasanaethau.

Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad pensiwn drwy ddefnyddio gwesgwrs
Oriau
  • Llun – Gwener:9.00am – 6.00pm
  • Sadwrn, Sul a gwyliau banc:Wedi cau
Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad ariannol drwy ddefnyddio gwesgwrs
Oriau
  • Llun – Gwener:8.00am – 6.00pm
  • Sadwrn:8.00am – 3.00pm
  • Sul a gwyliau banc:Wedi cau
Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad pensiwn drwy ddefnyddio ein ffurflen we

Ein nod yw ymateb o fewn 5 diwrnod gwaith.

Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad ariannol drwy ddefnyddio ein ffurflen we

Ein nod yw ymateb o fewn 2 diwrnod gwaith.

Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad ariannol drwy ddefnyddio WhatsApp

Lawrlwythwch: WhatsApp

Am help i ddatrys eich dyledion neu gwestiynau credyd. Am bopeth arall cysylltwch â ni trwy Wegswrs neu dros y ffôn.