Oes gennych chi bensiwn?
- Mae ein help yn ddiduedd ac am ddim i’w ddefnyddio. Cysylltwch â ni ar-lein neu dros y ffôn ar 0800 756 1012

Ad-dalu dyledion a gordaliadau budd-dal

Coronafeirws ac ad-dalu budd-daliadau

Os ydych wedi bod yn ad-dalu dyled budd-dal, efallai o ganlyniad i ordaliad, a chafodd eich ad-daliadau eu stopio dros dro yn ystod yr argyfwng coronafeirws, bydd y rhain yn dechrau eto rhywbryd.

arrow icon

Pryd fydd yr ad-daliadau’n dechrau eto?

Yng Nghymru a Lloegr, ataliwyd casgliadau taliadau ar 4 Ebrill 2020 am dri mis. Ail-ddechreuodd y taliadau ym mis Gorffennaf 2020.

Yn yr Alban, ni fydd yn rhaid i chi ad-dalu eich gordaliad budd-dal tan 1 Chwefror 2021. Darganfyddwch fwy wefan mygov.scot.

Yng Ngogledd Iwerddon, ataliwyd casglu taliadau am dri mis o 13 Mai 2020. Dylai’r ad-daliadau wedi’u hail-ddechrau. Darganfyddwch fwy ar wefan nidirect.

Sut byddaf yn gwybod bod taliadau’n ailddechrau?

Bydd yr Adran Gwaith a Phensiynau (DWP) yn cysylltu â chi pan fydd yr ad-daliadau ar fin dechrau eto.

Oes angen i chi wneud unrhyw beth?

Os cafodd yr ad-daliadau eu didynnu o’ch budd-daliadau, nid oes angen i chi wneud unrhyw beth. Byddant yn ailddechrau’n awtomatig.

Os gwnaethoch yr ad-daliadau trwy fancio ar-lein, debyd uniongyrchol neu archeb sefydlog, bydd angen i chi ail-sefydlu’r taliadau eto.

Os ydych yn meddwl y byddwch yn ei chael hi’n anodd fforddio’r taliadau pan maent yn ailddechrau, mae’n bwysig i weithredu nawr.

arrow icon

Os ydych yn meddwl eich bod wedi cael eich gordalu

Os ydych yn meddwl eich bod wedi cael eich gordalu budd-daliadau neu gredydau treth mae’n bwysig eich bod yn rhoi gwybod am hyn cyn gynted â phosibl. Po hiraf y byddwch yn ei adael, y mwyaf o arian y bydd yn rhaid i chi ei dalu’n ôl.

Credyd Cynhwysol

Rhoi gwybod am ordaliad o Gredyd Cynhwysol trwy ffonio llinell gymorth Credyd Cynhwysol

Ffôn: 0800 328 1744

Ffôn testun: 0800 328 1344

(8am i 6pm, dydd Llun i ddydd Gwener)

Neu mewngofnodwch i’ch cyfrif ar-lein ar wefan Gov.uk ac ychwanegu nodyn i’ch dyddlyfr.

Credydau Treth

Mae Credydau Treth yn amcangyfrif, sy’n cael eu terfynu ar ôl i chi adnewyddu eich cais bob blwyddyn.

Y swm y gall eich incwm newid cyn i chi orfod dweud wrth y Swyddfa Credydau Treth yw £2,500. Gelwir hwn yn incwm a ddiystyrir.

Darganfyddwch fwy am newidiadau sy’n effeithio ar eich credydau treth ar wefan Gov.uk

Ffoniwch linell gymorth Credydau Treth os ydych yn meddwl eich bod wedi cael gordaliad:

Ffôn: 0300 200 1900

Ffôn testun: 0345 300 3900

(8am i 4pm, dydd Llun i ddydd Gwener)

Neu Gwesgwrs

(Dydd Llun i ddydd Sadwrn, 8am i 8pm, dydd Sul, 9am i 10pm)

Mae fwy o fanylion cyswllt, ewch i wefan GOV.UK

Budd-dal Tai neu Ostyngiad Treth Cyngor

Rhoi gwybod am ordaliad Budd-dal Tai neu Ostyngiad Treth Cyngor i’ch awdurdod lleol.

arrow icon

Budd-daliadau eraill

Cysylltwch â’r swyddfa sy’n talu eich budd-dal cyn gynted â phosibl a dywedwch wrthynt eich bod yn meddwl eich bod wedi cael eich gordalu.

Pam efallai eich bod wedi cael eich gordalu

Efallai digwyddodd y gordaliad oherwydd:

  • camgymeriad wrth gyfrifo’ch budd-daliadau neu gredydau treth
  • y wybodaeth anghywir, neu dim digon o wybodaeth, pan wnaethoch eich cais
  • newid mewn amgylchiadau
  • methu ag adolygu eich credydau treth ar amser.

Gordaliadau credydau treth pan fyddwch yn dechrau hawlio Credyd Cynhwysol

Mae gordaliadau credydau treth yn gyffredin. Os ydych wedi symud o gredydau treth i Gredyd Cynhwysol efallai eich bod wedi cael llythyr gan Gyllid a Thollau EM yn dweud wrthych eich bod wedi cael gordaliad o gredydau treth.

Bydd y gordaliad hwn yn cael ei didynnu o’ch taliadau Credyd Cynhwysol yn y dyfodol.

Eich opsiynau yw:

  • Gwneud dim ac aros i’r ad-daliadau cael eu didynnu o’ch taliadau Credyd Cynhwysol.
  • Cysylltu â Rheoli Dyled yr Adran Gwaith a Phensiynau (DWP) os na allwch fforddio’r ad-daliadau. Dewch o hyd i fwy ar wefan GOV.UK
  • Ad-dalu’r gordaliad credydau treth yn uniongyrchol - dewch o hyd i fwy ar wefan GOV.UK 
  • Cwestiynu’r  gordaliad os ydych yn meddwl ei fod yn anghywir.
arrow icon

A fydd yn rhaid i chi dalu gordaliad yn ôl?

Credyd Cynhwysol, Lwfans Ceisio Gwaith dull newydd neu Lwfans Cyflogaeth a Chymorth dull newydd

Hyd yn oed os nad eich bai chi oedd y gordaliad, gofynnir i chi ad-dalu gordaliad o Gredyd Cynhwysol, Lwfans Ceisio Gwaith dull newydd neu Lwfans Cyflogaeth a Chymorth dull newydd.

Os nad bai chi oedd y gordaliad, er enghraifft camgymeriad gweinyddol, fel arfer fe ofynnir i chi ei ad-dalu hefyd.

Serch hynny, os ydych yn credu bod y swm a gawsoch yn gywir, mae gennych yr hawl i ddadlau nad ydych wedi cael eich gordalu a herio’r penderfyniad. Gweler ein hadran isod ar – ‘Sut i herio penderfyniad gordaliad’.

Credydau treth

Ni ddylai fod yn rhaid i chi dalu’r gordaliad yn ôl os gwnaeth y Swyddfa Credydau Treth y camgymeriad a’ch bod wedi gwneud popeth o fewn eich gallu i sicrhau bod eich dyfarniad yn gywir. Mewn geiriau eraill:

  • gwnaethoch roi gwybod am bob newid mewn amgylchiadau ar amser
  • gwnaethoch wirio’ch hysbysiadau dyfarniad a rhoi gwybod am unrhyw wallau o fewn mis.
arrow icon

Budd-dal Tai

Ni fydd yn rhaid i chi ad-dalu gordaliad Budd-dal Tai os nad eich bai chi ydoedd ac ni ellid bod wedi disgwyl i chi wybod eich bod yn cael eich gordalu.

arrow icon

Gostyngiad Treth Cyngor

Mae gordaliadau Gostyngiad Treth Gyngor yn cael eu trin fel ôl-ddyledion Treth Gyngor. Mae’r rheolau ar gyfer sut mae angen eu had-dalu yn amrywio yn dibynnu ar ble rydych yn byw.

arrow icon

Budd-daliadau eraill

Ar gyfer yr holl fudd-daliadau eraill, bydd yn rhaid i chi ad-dalu’r gordaliad os gwnaethoch roi’r wybodaeth anghywir, neu wybodaeth anghyflawn pan wnaethoch eich cais.

Mae gennych hawl i ddadlau nad ydych wedi cael eich gordalu a herio’r penderfyniad. Gweler ein hadran isod ar - ‘Sut i herio penderfyniad gordaliad’.

Faint yw’r ad-daliadau?

Fe gewch lythyr - neu neges yn eich cyfrif ar-lein - am eich gordaliad. Bydd hyn yn egluro faint y cawsoch eich gordalu ac am ba hyd.

Os ydych yn ad-dalu'r swm sy'n ddyledus gennych drwy gymryd arian allan o'ch budd-daliadau presennol, mae’r ffordd y mae’ch ad-daliadau yn cael eu cyfrifo yn wahanol yn dibynnu ar ba fudd-dal sydd wedi’i ordalu.

  • Am Gredyd Cynhwysol, ni all fod yn fwy na 25% o’ch lwfans safonol.
  • Am gredydau treth, mae’n amrywio rhwng 10% a 100% o’ch dyfarniad. Mae’n dibynnu ar faint o gredydau treth rydych yn ei gael ar hyn o bryd ac incwm eich cartref.
  • Am Fudd-dal Tai - os yw'n cael ei dalu i chi, mae’r ad-daliadau fel arfer yn £11.10 yr wythnos. Os yw’n cael ei dalu’n uniongyrchol i’ch landlord, fel arfer mae’n rhaid iddynt dalu’r cyfan yn ôl ar yr un pryd a bydd yn rhaid i chi gytuno ar gynllun ad-dalu gyda’ch landlord.
  • Am fudd-daliadau eraill, fel Cymhorthdal Incwm neu Gredyd Pensiwn, mae’r ad-daliadau fel arfer yn £11.10 yr wythnos.

Cosbau

Os mai chi sydd ar fai am y gordaliad, neu os na wnaethoch geisio cywiro camgymeriad, efallai y codir cosb o £50 arnoch ar ben yr arian y mae’n rhaid i chi ei dalu’n ôl. Mae hwn yn berthnasol i fudd-daliadau’n unig, nid credydau treth.

Gallwch apelio yn erbyn penderfyniad i godi cosb arnoch. Gweler ein hadran isod ar - ‘Sut i herio penderfyniad gordaliad’.

Sut i herio penderfyniad gordaliad

Gallwch ofyn i’r penderfyniad gael ei edrych arno eto ac apelio yn ei erbyn, os:

  • nid ydych yn cytuno eich bod wedi cael eich gordalu
  • nid ydych yn cytuno â’r swm
  • nid ydych yn credu y dylid fod wedi codi cosb arnoch.
arrow icon

Os yw’r gordaliad wedi digwydd oherwydd eich bod wedi gwneud cais newydd am Gredyd Cynhwysol, gallwch ddefnyddio’r Gwasanaeth Help i Hawlio Cyngor ar Bopeth os oes angen help arnoch i herio’r penderfyniad.

Y Gwasanaeth Help i Hawlio Cyngor ar Bopeth

Os ydych yn hawlio Credyd Cynhwysol am y tro cyntaf, mae gwasanaeth Help i Hawlio Cyngor ar Bopeth am ddim ac yn gyfrinachol. Gallant eich helpu:

  • gwirio a oes gennych hawl i Gredyd Cynhwysol
  • cael gwaith papur a dogfennau pwysig at ei gilydd er mwyn cyflymu eich cais
  • llenwi eich cais ar-lein.
arrow icon
arrow icon
arrow icon

Pa daliadau eraill sy’n rhaid eu talu’n ôl?

Taliadau ymlaen llaw Credyd Cynhwysol

Efallai eich bod wedi derbyn taliad ymlaen llaw tra roeddech yn aros i’ch taliad Credyd Cynhwysol cyntaf ddod drwyddo.

Mae’n debyg y bydd eich ad-daliadau wedi dechrau ar unwaith, er y gellir eu gohirio hyd at dri mis os ydych mewn argyfwng ariannol.

Rydych yn gwneud yr ad-daliadau o’ch Credyd Cynhwysol dros 12 mis a gallant fod hyd at 25% o’ch lwfans sylfaenol Credyd Cynhwysol.

Taliadau Cyllidebu Ymlaen Llaw Credyd Cynhwysol

Efallai eich bod wedi cael Taliad Cyllidebu Ymlaen Llaw i helpu gyda chostau cartref brys neu i dalu tuag at angladd.

Bydd eich ad-daliadau wedi dechrau ar unwaith ar ôl cael y taliad ymlaen llaw. Fe’u tynnir o’ch taliadau Credyd Cynhwysol.

Maent fel arfer yn cael eu lledaenu dros 12 mis, ond gellir ymestyn hyn tri mis ychwanegol os oes angen.

Benthyciadau Trefnu o’r Gronfa Gymdeithasol

Efallai eich bod wedi derbyn Benthyciad Trefnu er mwyn helpu talu am nwyddau cartref neu i helpu gyda chost symud cartref.

Cafodd ad-daliadau Benthyciadau Trefnu eu hatal yn ystod argyfwng coronafeirws ond maent bellach yn ailddechrau. Maent fel arfer yn cael eu lledaenu dros ddwy flynedd ac yn cael eu cymryd yn awtomatig o’ch budd-daliadau. Mae’r swm ad-dalu yn seiliedig ar eich incwm a’r hyn y gallwch ei fforddio.

Taliadau Caledi os ydych ar Gredyd Cynhwysol

Efallai eich bod wedi cael Taliad Caledi i helpu â diffyg arian os gostyngwyd eich taliadau budd-dal oherwydd sancsiwn.

Dim ond os ydych ar Gredyd Cynhwysol (nid budd-daliadau eraill) y mae’n rhaid i chi ad-dalu Taliad Caledi. Fe’u had-delir o’ch taliadau yn y dyfodol a gallant fod hyd at 30% o’ch lwfans sylfaenol Credyd Cynhwysol.

Ad-dalu dyled budd-dal

Gallwch ad-dalu dyled budd-dal trwy:

  • didyniadau o’ch taliadau budd-dal
  • gwneud taliadau trwy fancio ar-lein, Debyd Uniongyrchol neu archeb sefydlog

Os nad oes yr un o’r rhain yn bosibl, gellir adennill y ddyled o’ch cyflog neu ei throsglwyddo i asiantaeth casglu dyledion.

Os ydych am wneud ad-daliad, cysylltwch â chanolfan gyswllt Rheoli Dyled yr Adran Gwaith a Phensiynau (DWP).

Canolfan Gyswllt Rheoli Dyled DWP

Ffoniwch nhw am ddim ar:

Ffôn: 0800 916 0647

Ffôn testun: 0800 916 0651

(9am i 4pm, dydd Llun i ddydd Gwener)

arrow icon
arrow icon

Methu fforddio’r ad-daliadau?

Os ydych yn cael trafferth - neu os ydych yn meddwl eich bod yn mynd i gael trafferth - i ad-dalu dyled budd-dal neu gredyd treth, mae’n bwysig gweithredu’n gyflym.

Os mai dyma’ch unig ddyled

Os nad oes gennych ddigon o arian i fyw arno oherwydd yr ad-daliadau y gofynnir i chi eu gwneud, gallwch ofyn iddynt gael eu lleihau.

Os ydych yn ad-dalu taliad ymlaen llaw Credyd Cynhwysol, ffoniwch y Llinell Gymorth Credyd Cynhwysol neu fewngofnodwch i’ch cyfrif ar-lein ac ychwanegwch nodyn i’ch dyddlyfr yn gofyn am ostwng eich ad-daliadau.

Llinell gymorth Credyd Cynhwysol

Os oes angen help arnoch gyda’ch cais, ffoniwch linell gymorth am ddim Credyd Cynhwysol ar:

Ffôn: 0800 328 1744
Ffôn testun: 0800 328 1344

8am i 6pm, dydd Llun i ddydd Gwener (ar gau ar wyliau’r banc a gwyliau cyhoeddus). Mae galwadau am ddim.

Ar hyn o bryd, mae’r llinell gymorth yn brysur iawn oherwydd yr argyfwng coronafeirws. Felly, efallai y byddwch am ddefnyddio eich cyfrif ar-lein, os gallwch. Mewngofnodwch ar wefan GOV.UK

Canolfan Gyswllt Rheoli Dyled DWP

Ffoniwch nhw am ddim ar:

Ffôn: 0800 916 0647

Ffôn testun: 0800 916 0651

9am i 4pm, dydd Llun i ddydd Gwener.

arrow icon
arrow icon

Os oes gennych ddyledion eraill

Mae dyled budd-dal yn cael ei drin fel dyled â blaenoriaeth. Mae hyn yn golygu bod effaith o beidio â’i ad-dalu yn fwy difrifol.

Dyledion â blaenoriaeth eraill yw pethau fel ôl-ddyledion rhent, biliau ynni hwyr a Threth Cyngor sydd heb eu talu.

Os oes gennych fwy nag un ddyled â blaenoriaeth, dylech gael cyngor cyn gynted â phosibl.

arrow icon
arrow icon
arrow icon
Oedd y wybodaeth yma yn ddefnyddiol?
Diolch am eich adborth.
Rydym bob amser yn ceisio gwella ein gwefan a gwasanaethau, ac mae eich adborth yn ein helpu i ddeall sut rydym yn gwneud.
Chwilio amdanom? Rydym nawr yn HelpwrArian

HelpwrArian yw’r ffordd newydd a chlir i gael help di-duedd am ddim ar gyfer eich holl ddewisiadau arian a phensiwn. Beth bynnag yw eich amgylchiadau neu gynlluniau, symudwch ymlaen gyda HelpwrArian.

Parhau i’r wefan
Chwilio amdanom? Rydym nawr yn HelpwrArian

HelpwrArian yw’r ffordd newydd a chlir i gael help di-duedd am ddim ar gyfer eich holl ddewisiadau arian a phensiwn. Beth bynnag yw eich amgylchiadau neu gynlluniau, symudwch ymlaen gyda HelpwrArian.

Parhau i’r wefan
Chwilio amdanom? Rydym nawr yn HelpwrArian

HelpwrArian yw’r ffordd newydd a chlir i gael help di-duedd am ddim ar gyfer eich holl ddewisiadau arian a phensiwn. Beth bynnag yw eich amgylchiadau neu gynlluniau, symudwch ymlaen gyda HelpwrArian.

Parhau i’r wefan
Siaradwch â ni yn fyw am...
Siaradwch â ni yn fyw am...
Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad pensiwn drwy ddefnyddio…
Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad ariannol drwy ddefnyddio…
Oriau
  • Llun – Gwener:9.00am – 5.00pm
  • Sadwrn, Sul a gwyliau bancWedi cau

* Mae galwadau am ddim. Rydym wedi ymrwymo i ddarparu gwasanaeth o safon i chi, felly gellir recordio neu fonitro galwadau at ddibenion hyfforddiant ac i’n helpu i ddatblygu ein gwasanaethau.

Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad ariannol drwy ddefnyddio’r ffôn
Oriau
  • Llun – Gwener:8.00am – 6.00pm
  • Sadwrn, Sul a gwyliau bancWedi cau

* Mae galwadau am ddim. Rydym wedi ymrwymo i ddarparu gwasanaeth o safon i chi, felly gellir recordio neu fonitro galwadau at ddibenion hyfforddiant ac i’n helpu i ddatblygu ein gwasanaethau.

Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad pensiwn drwy ddefnyddio gwesgwrs
Oriau
  • Llun – Gwener:9.00am – 6.00pm
  • Sadwrn, Sul a gwyliau banc:Wedi cau
Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad ariannol drwy ddefnyddio gwesgwrs
Oriau
  • Llun – Gwener:8.00am – 6.00pm
  • Sadwrn:8.00am – 3.00pm
  • Sul a gwyliau banc:Wedi cau
Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad pensiwn drwy ddefnyddio ein ffurflen we

Ein nod yw ymateb o fewn 5 diwrnod gwaith.

Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad ariannol drwy ddefnyddio ein ffurflen we

Ein nod yw ymateb o fewn 2 diwrnod gwaith.

Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad ariannol drwy ddefnyddio WhatsApp

Lawrlwythwch: WhatsApp

Am help i ddatrys eich dyledion neu gwestiynau credyd. Am bopeth arall cysylltwch â ni trwy Wegswrs neu dros y ffôn.