Darganfyddwch ble i gael cymorth a chefnogaeth frys am ddim os ydych wedi rhedeg allan o arian, yn cael trafferth neu angen talu am gost annisgwyl.
Ble gallaf gael cymorth brys gydag arian a bwyd?
Help gyda bwyd a chostau hanfodol
Os nad oes gennych arian i dalu am fwyd a hanfodion, gall eich banc bwyd lleol rhoi cyflenwad ychydig ddiwrnodau o fwyd, talebau ar gyfer nwy a thrydan os ydych ar fesurydd rhagdaledig, nwyddau ymolchi ac eitemau babi.
Dilynwch y camau hyn i ddarganfod beth sydd angen i chi ei wneud:
Cael eich atgyfeirio i gael mynediad at fanc bwyd
Fel arfer bydd angen i chi gael eich atgyfeirio i fanc bwyd cyn y gallwch ei ddefnyddio. Gallwch gael atgyfeiriad gan:
- eich meddyg teulu neu ymwelwr iechyd
- eich gweithiwr cymorth
- eich cyngor lleol
- eich gweithiwr cymdeithasol
- elusen leol, fel Cyngor ar Bopeth
- yr heddlu, ac
- ysgol eich plentyn.
Gallwch gael atgyfeiriad am eich hunain ac unrhyw aelodau teulu rydych yn byw gyda nhw, gan gynnwys eich partner. Pan mae sefydliad yn eich atgyfeirio i fanc bwyd, byddent yn rhoi taleb i chi a’n dweud wrthych ble mae’r banc bwyd.
Dod o hyd i'ch sefydliad atgyfeirio agosaf:
- os ydych yn byw yn LloegYn agor mewn ffenestr newydd yn Cyngor ar Bopeth
- os ydych yn byw yng NghymruYn agor mewn ffenestr newydd yn Cyngor ar Bopeth
- os ydych yn byw yn Yr AlbanYn agor mewn ffenestr newydd yn Cyngor ar Bopeth Yr Alban
- os ydych yn byw yng Ngogledd Iwerddon newyddYn agor mewn ffenestr newydd yn Advice NI
- yn eich cyngor lleolYn agor mewn ffenestr newydd ar GOV.UK.
Mynd i’r banc bwyd y cawsoch eich atgyfeirio ato
Gallwch gymryd y daleb i’r banc bwyd i’w gyfnewid am fwyd a hanfodion.
Os oes gennych daleb ond na allwch deithio, efallai gall eich banc bwyd agosaf anfon y nwyddau atoch. Cysylltwch â nhw i ddarganfod a yw hyn yn bosibl.
Mae gan rhai banciau bwyd derfyn ar y nifer o weithiau y gallwch ei ddefnyddio. Os ydych yn gweld eich hun yn dibynnu arnynt yn rhy aml, gallant eich helpu i ddod o hyd i gymorth arall.
Chwiliwch ar-lein i ddod o hyd i’ch banc bwyd agosaf:
- Independent Food Aid NetworkYn agor mewn ffenestr newydd ar gyfer rhestr o fanciau bwyd annibynol
- Trussel TrustYn agor mewn ffenestr newydd sy’n cynnal rhwydwaith o fanciau bwyd ledled y DU.
Mae ein blog Beth i’w wneud os na allwch fforddio bwyd hefyd yn esbonio ffyrdd i gael bwyd am ddim o archfarchnadoedd a phrydau am ddim
Llefydd eraill i gael bwyd
Cymru, Lloegr, yr Alban a Gogledd Iwerddon:
- Mae Olio yn ap am ddim lle mae cymdogion a busnesau lleol yn rhannu bwyd dros benYn agor mewn ffenestr newydd. Lawrlwythwch Olio i ddod o hyd i fwyd am ddim yn eich ardal chi.
- Mae siopau cymunedol a pantrïau yn cynnig bwyd cost iselYn agor mewn ffenestr newydd i aelodau, yn aml am ffi wythnosol fach. Chwiliwch am eich un agosaf drwy Feeding Britain.
Cymru a Lloegr yn unig:
- Mae FoodCycle yn rhedeg prydau cymunedol am ddimYn agor mewn ffenestr newydd ledled y DU gan ddefnyddio bwyd dros ben. Dewch o hyd i'ch sesiwn agosaf ar wefan FoodCycle.
- Mae clybiau bwyd yn cynnig pecynnau bwyd fforddiadwy ar sail tanysgrifiadYn agor mewn ffenestr newydd
- Mae Fair for You yn rhedeg cynllun Cerdyn Clwb BwydYn agor mewn ffenestr newydd — darganfyddwch fwy ar wefan Fair for You.
Sut i gael arian argyfwng o’r llywodraeth
Os ydych chi'n byw yn Lloegr ac na allwch fforddio bwyd neu hanfodion neu rydych wedi dioddef o drychineb fel tân neu lifogydd, gall eich cyngor lleol eich helpu. Nid oes angen i chi gael budd-daliadau, ond mae’n rhaid eich bod ar incwm isel.
Dilynwch y camau hyn i ddarganfod beth sydd angen i chi ei wneud:
Gwneud cais am gymorth brys
Os ydych chi'n cael trafferth gyda biliau a threuliau bob dydd, neu'n wynebu argyfwng fel peiriant golchi sydd wedi torri, efallai y bydd help ar gael yn dibynnu ar ble rydych chi'n byw. Bydd unrhyw benderfyniad ynghylch a ddylid darparu help a faint o help i’w ddarparu yn seiliedig ar eich sefyllfa unigol. Gall help gwmpasu pethau fel:
- biliau nwy neu drydan
- biliau band eang neu ffôn
- bwyd
- dillad
- costau cludiant hanfodol fel atgyweirio car, prynu beic neu dalu am danwydd.
Dewch o hyd i'r cynllun cywir ar gyfer lle rydych chi'n byw:
Cymru: gwnewch gais am gymorth gyda hanfodion drwy'r “Cronfa Cymorth Dewisol”Yn agor mewn ffenestr newydd ar wefan Llywodraeth Cymru.
Lloegr: cysylltwch â'ch cyngor lleolYn agor mewn ffenestr newydd ar GOV.UK i wneud cais am y Crisis and Resilience Fund neu i weld a oes ganddynt gynllun cymorth lles lleolYn agor mewn ffenestr newydd ar wefan End Furniture Poverty.
Yr Alban: darganfyddwch fwy am Scottish Welfare FundYn agor mewn ffenestr newydd ar wefan Llywodraeth yr Alban.
Gogledd Iwerddon: darganfyddwch fwy am y Social FundYn agor mewn ffenestr newydd a Chymorth Disgresiynol ar nidirect.
Arian gan y llywodraeth os ydych yn barod yn cael budd-daliadau
Hyd yn oed os ydych yn barod yn cael budd-daliadau mae’n werth gwirio ddwywaith eich bod yn cael popeth y mae gennych hawl iddo.
Dilynwch y camau hyn i ddarganfod beth sydd angen i chi ei wneud:
Gwiriwch eich budd-daliadau
Efallai byddwch yn gymwys i gael budd-daliadau nad oeddech yn gwybod amdanynt.
- defnyddiwch ein Cyfrifiannell budd-daliadau i wirio pa fudd-daliadau y gallwch eu hawlio
- ar gyfer gwiriad budd-daliadau llawn gan arbenigwr yn agos atochYn agor mewn ffenestr newydd ewch i Advicelocal.
Cael Benthyciad Trefnu neu Daliad Cyllidebu Ymlaen Llaw
Os ydych chi'n derbyn Credyd Cynhwysol, efallai y byddwch chi'n gallu cael taliad Cyllidebu Ymlaen Llaw. Os ydych chi'n derbyn rhai budd-daliadau eraill, efallai y byddwch yn gallu cael Benthyciad Trefnu . Gall Benthyciad Trefnu neu daliad Cyllidebu Ymlaen Llaw helpu i dalu pethau fel:
- eitem untro, er enghraifft, newid oergell sydd wedi torri
- treuliau sy’n ymwneud â gwaith, er enghraifft, prynu gwisg neu offer
- treuliau annisgwyl
- atgyweiriadau i’ch cartref
- treuliau teithio
- treuliau mamolaeth
- treuliau angladd
- costau symud tŷ neu flaendal rhent
- eitemau hanfodol, fel dillad.
Mae ein canllaw Benthyciadau Trefnu a Thaliadau Cyllidebu Ymlaen Llaw yn eich helpu i ddarganfod sut mae’n gweithio, os ydych yn gymwys, a sut i wneud cais
Help gyda chostau babi
Os ydych yn poeni am sut i dalu am fformiwla, bwyd neu hyd yn oed cewynnau, mae yna help ar gael.
Dilynwch y camau hyn i ddarganfod beth sydd angen i chi ei wneud:
Ymunwch â'r cynllun Cychwyn Iach neu Best Start Foods
Os ydych yn feichiog neu’n gofalu am o leiaf un plentyn o dan bedair oed, efallai y gallwch ymuno â’r cynllun Cychwyn IachYn agor mewn ffenestr newydd Cerdyn sydd wedi’i lwytho gyda chredyd yw hwn a gallwch ei ddefnyddio mewn archfarchnadoedd tuag at:
- fformiwla a llaeth
- ffrwythau a llysiau.
- pyls ffres, sych ac mewn tun
- fitaminau.
Mae’r cerdyn yn cael ychwanegiad bob pedwar wythnos os ydych yn gymwys.
Yn Yr Alban, mae cynllun tebyg o’r enw Best Start FoodsYn agor mewn ffenestr newydd ar gyfer plant sydd o dan 3 oed.
Gallwch ddysgu am ragor o fudd-daliadau a hawliadau yn ein canllaw Pa fudd-daliadau gallaf eu hawlio pan fyddaf yn feichiog neu wedi cael babi?
Os yw eich plant yn yr ysgol, mae gennym flog am sut i gael prydau ysgol am ddim
Dewch o hyd i'ch banc babi lleol
Os ydych yn cael trafferth i gael yr hanfodion ar gyfer eich babi, gall banc babi helpu. Gallant gynnig:
- offer babi
- dillad a nwyddau ymolchi
- fformiwla a llaeth
- bwyd babi
- cewynnau, a chadachau
- deganau.
Mae gan bob banc rheolau eu hunain ond fel arfer bydd angen cael atgyfeiriad i gael mynediad gan:
- bydwraig
- gweithiwr cymorth teulu
- ymwelwr iechyd
- banc bwyd
- gweithiwr cymdeithasol, neu
- ganolfan plant.
Mae gan bob banc babi ei reolau ei hun. Nid oes angen atgyfeiriad ar lawer o fanciau babi - mae rhai yn wasanaethau hybrid ac mae rhai yn caniatáu hunanatgyfeirio, sy'n golygu y gall teuluoedd gysylltu â nhw'n uniongyrchol. Pan fo angen atgyfeiriad, gallwch fel arfer cael un gan:
- chwilio ar-lein
- gofyn i wasanaethau atgyfeirio
- dod o hyd i'ch banc babi agosafYn agor mewn ffenestr newydd ar Baby Bank Alliance.
Help os ydych mewn perygl sydyn o ddigartrefedd
Mae yna sawl sefydliad a all eich helpu, gan gynnwys eich cyngor lleol. Cysylltwch â nhw os gallwch fod mewn perygl o ddigartrefedd.
Dilynwch y camau hyn i ddarganfod beth sydd angen i chi ei wneud:
Cael help nawr
Os ydych yn cael eich bygythio gyda gorchymyn troi allan ac angen help argyfwng, cysylltwch â:
Gwnewch gais am dai brys trwy eich cyngor lleol
Bydd gan bob cyngor lleol eu meini prawf eu hunain, ond fel arfer bydd angen i chi wneud cais ac ymuno â rhestr aros.
Mae cartrefi sydd ar gael fel arfer yn cael eu rhoi i'r rhai sydd â'r flaenoriaeth uchaf, felly nid oes unrhyw warant y byddwch chi'n cael un. Gallwch weld sut i wneud cais lle rydych chi'n byw:
- Cymru a Lloegr: gwneud cais am dai cyngorYn agor mewn ffenestr newydd ar GOV.UK
- Yr Alban: os ydych chi'n ddigartref neu os nad oes gennych unman ddiogel i aros,Yn agor mewn ffenestr newydd ewch i mygov.scot
- Gogledd Iwerddon: cael tai brysYn agor mewn ffenestr newydd trwy gysylltu â’r Northern Ireland Housing Executive (NIHE).
Cael cyngor o’ch Advicelocal agosaf
Gallwch hefyd gael cyngor diduedd ac am ddim o’ch Advicelocal agosaf i helpu gyda phroblemau gyda’ch:
- budd-daliadau
- treth cyngor
- tai
- cyflogaeth
- anabledd a gofal cymdeithasol, a
- lloches a mewnfudo.
Rhowch god postYn agor mewn ffenestr newydd ar Advicelocal a dewiswch bwnc cyngor i ddod o hyd i ddolenni at wybodaeth sydd wedi’i theilwra ar gyfer eich ardal chi
Help os ydych yn profi cam-drin domestig neu ariannol
Os nad ydych mewn perygl sydyn, mae yna lawer o sefydliadau a all rhoi help a chyngor i chi
Dilynwch y camau hyn i ddarganfod beth sydd angen i chi ei wneud:
Cael help a chyngor
- Dewch o hyd i restr o sefydliadau a all rhoi help a chyngor i chi yn ein canllaw Cam-drin ariannol: adnabod yr arwyddion a gadael yn ddiogel.
- Darganfyddwch sut i wahanu eich cyllid, parhau i wneud taliadau hanfodol ac agor cyfrifon newydd yn eich enw chi yn ein canllaw Cymryd rheolaeth yn ôl ar ôl cam-drin ariannol.
- Os ydych wedi methu taliadau a’n cael trafferth gyda dyledion o ganlyniad i gam-drin ariannol, dewch o hyd i’ch gwasanaeth dyled lleol gyda’n teclyn lleolwr cyngor ar ddyledion.
Os ydych chi neu’ch plant mewn perygl sydyn, deialwch 999 i ffonio’r heddlu.
Os na allwch siarad, deialwch 999 ac yna 55
Grantiau a help arall
Cael mwy o arian gan elusennau lleol neu’ch undeb credyd lleol. Gallwch gael help gyda threuliau sy’n ymwneud â swydd a dod o hyd i gymorth ar gyfer eich iechyd meddwl.
Dilynwch y camau hyn i ddarganfod beth sydd angen i chi ei wneud:
Elusennau a sefydliadau lleol
Os ydych ar incwm isel, efallai y gallwch gael arian ychwanegol gan elusennau a sefydliadau lleol, na fydd angen i chi ei dalu’n ôl.
- Defnyddiwch declyn chwilio am grantiauYn agor mewn ffenestr newydd ar Turn2US i ddod o hyd i elusennau a all helpu
- Cofrestrwch am Borth Lightning ReachYn agor mewn ffenestr newydd i ddod o hyd i a gwneud cais am gymorth gan sawl ddarparwr.
- Gwiriwch a ydych yn gymwys i gael biliau dŵr rhatach. Dysgwch sut i wneud cais am dariff cymdeithasol gyda'ch cwmni dŵr:
- os ydych yng Nghymru neu Loegr, gwnewch gais am dariff cymdeithasol ganYn agor mewn ffenestr newydd y Consumer Council for Water (CCW)
- os ydych yn yr Alban, gwnewch gais am dariff cymdeithasolYn agor mewn ffenestr newydd ar Turn2Us
- os ydych yng Ngogledd Iwerddon, ni fyddwch yn talu costau dŵr ond gallwch ofyn am help ychwanegolYn agor mewn ffenestr newydd gan Gofrestr Gofal Cwsmer y Consumer Council.
Gwneud cais i’ch undeb gredyd lleol
Os oes angen i chi fenthyg arian yn gyflym, gallwch wneud cais i’ch undeb credyd lleol i ddarganfod pa fathau o fenthyciadau a chyfraddau llog sydd ar gael. Gall ein canllaw Benthyg gan undeb credyd eich helpu i ddarganfod sut mae’n gweithio a sut i ddod o hyd i un.
Cysylltwch â llinell gymorth Help through Hardship
Os ydych chi'n poeni am arian ac yn cael trafferth fforddio hanfodion:
- os ydych yn byw yng Nghymru a Lloegr, gallwch ffonio llinell gymorth Help through HardshipYn agor mewn ffenestr newydd Mae’n wasanaeth ffôn rhad ac am ddim sy’n cael ei redeg gan Ymddiriedolaeth Trussell a Chyngor ar Bopeth
- os ydych yn byw yn yr Alban, gallwch gael cymorth gan Food Aid NetworkYn agor mewn ffenestr newydd, neu
- gall Advice NI helpuYn agor mewn ffenestr newydd, os ydych yn byw yng Ngogledd Iwerddon.
Help gyda chostau wrth chwilio am swydd neu ddechrau gwaith
Os ydych yn chwilio am swydd a’n cael Credyd Cynhwysol, gofynnwch eich anogwr gwaith sut y gallant eich cefnogi. Gall y Gronfa Cymorth Ddewisol eich helpu i dalu am:
- ddillad gwaith
- costau teithio a thanwydd
- offer arbenigol, a
- chostau gofal plant.
Darganfyddwch fwy am y Gronfa Gymorth DdewisolYn agor mewn ffenestr newydd ar Turn2Us.
Help os ydych yn cael trafferth gyda’ch iechyd meddwl
Gall problemau arian ddod yn llethol yn gyflym gan effeithio ar eich iechyd meddwl. Gall ein canllaw Problemau ariannol a lles meddyliolYn agor mewn ffenestr newydd eich helpu:
- i ddelio â dyled
- darganfyddwch beth i’w wneud os ydych yn meddwl eich bod wedi cael eich trin yn annheg gan gredydwr
- i ddarganfod sut i reoli eich arian os ydych yn yr ysbyty
- i gael rhywun i’ch helpu i reoli eich arian
- i ddarganfod pa fudd-daliadau y gallwch fod yn gymwys iddynt os oes gennych iechyd meddwl gwael
- darganfyddwch ble i gael help os ydych yn cael trafferth gyda’ch iechyd meddwl.
Ble gallaf gael cyngor cyfreithiol am ddim?
Mae yna lawer o ffyrdd y gallwch gael cyngor cyfreithiol am ddim neu gymorth yn y llys
Dilynwch y camau hyn i ddarganfod beth sydd angen i chi ei wneud:
Advicelocal
Os oes angen cyngor cyfreithiol neu ariannol arnochYn agor mewn ffenestr newydd, gall Advice Local eich helpu. Mae'n eich cysylltu â sefydliadau ymgynghori annibynnol ledled y DU a all roi cymorth i chi ar ystod o faterion, gan gynnwys budd-daliadau, gwaith, arian a thai.
Os ydych chi'n byw yng Nghymru neu Loegr, mae gan Age UK ganllaw manwl ar ble i gael cyngor cyfreithiol ac ariannolYn agor mewn ffenestr newydd ar faterion fel budd-daliadau lles, tai, cyflogaeth, Treth Gyngor, lloches a mewnfudo.
Law Centres Network
Mae gan y Law Centres Network gyfeiriadur o ganolfannau cyfraithYn agor mewn ffenestr newydd lleol yn Lloegr ar gyfer pobl na all fforddio cyfreithiwr. Mae yna hefyd gyfeiriadur o wasanaethau cyngor cyfreithiol eraill os nad oes ganolfan cyfraith yn eich ardal.