Os oedd gennych gytundeb cyllid modur gyda chomisiwn heb eu datgan, efallai y gallech hawlio iawndal. Mae'r Awdurdod Ymddygiad Ariannol (FCA) yn rhedeg cynllun iawndal am gyllid ceir wedi'i gamwerthu, a gallai unrhyw un sy'n gymwys dderbyn £830 ar gyfartaledd am bob cytundeb. Dyma beth sy’n digwydd, beth allech ei wneud nesaf a beth y dylech ei osgoi.
Osgoi defnyddio cwmni rheoli hawliadau neu gwmni cyfreithiol
Ni fydd hawlio iawndal sy'n ddyledus i chi yn costio unrhyw beth os byddwch chi'n ei wneud eich hun.
Efallai eich bod wedi gweld hysbysebion ar gyfer cwmnïau sy'n gallu hawlio iawndal ar eich rhan (a elwir yn gwmnïau rheoli hawliadau, neu CMCs). Mae'r cwmnïau hyn fel arfer yn cymryd rhan mawr o unrhyw iawndal - hyd at 36%. Er enghraifft, os oes £1,000 yn ddyledus i chi mewn iawndal, gallai CMC hawlio hyd at £360 o'r arian rydych chi’n gymwys i’w gael.
Dylech osgoi hysbysebion ‘awgrymiadau arian’ cyllid car gan CMCs a chwmnïau cyfreithiol ar y cyfryngau cymdeithasol. Mae ymchwil gan reoleiddwyr, gan gynnwys yr FCA, wedi canfod bod hysbysebion sy’n ymddangos fel pe baent yn cynnig cyngor annibynnol gan arbenigwr neu enwogion yn aml mewn gwirionedd yn hyrwyddiadau taledig gan CMCs a chwmnïau cyfreithiol sy’n annog pobl i gofrestru ar gyfer hawliadau cyllid car.
Ni fydd CMC neu gwmni cyfreithiol yn gyflymach nac yn gwneud unrhyw beth na allwch ei wneud eich hun – a gallai eu hosgoi arbed £100 i chi.
Beth os ydw i eisoes wedi cofrestru gyda chwmni rheoli hawliadau?
Os ydych chi eisoes wedi cofrestru gydag un o'r cwmnïau hyn, gallwch ganslo. Ond bydd angen i chi wirio a oes rhaid i chi dalu ffi ganslo. Gallwch ofyn i adael am ddim os cawsoch eich cofrestru heb roi eich caniatâd, os cawsoch eich camarwain, neu os cawsoch eich trin yn annheg. Os byddwch yn canslo, rhaid i unrhyw ffi fod yn deg ac yn adlewyrchu faint o waith y mae’r cwmni eisoes wedi’i wneud.
Dylai'r cwmni roi crynodeb i chi o'r gwaith maen nhw wedi'i wneud hyd yn hyn. Os nad ydych chi'n credu eu bod nhw'n esbonio pethau'n glir, gallwch chi gwyno i'r cwmni. Gallwch chi hefyd wneud hyn os ydych chi'n credu eich bod chi wedi cael eich camarwain gan hysbysebu, eich bod chi wedi cael ffioedd afresymol neu eich bod chi wedi cael eich trin yn annheg.
Os ydych yn anhapus gyda’r ffordd y mae CMC neu gwmni cyfreithiol wedi delio â’ch achos, gallwch wneud cwyn yn uniongyrchol i’r cwmni. Mae’r FCA wedi creu templed llythyr y gallwch ei lawrlwytho i helpu gyda’ch cwynYn agor mewn ffenestr newydd
Os ydych chi'n anhapus ag ymateb y cwmni, gallwch godi'ch cwyn gyda:
Pwy sy’n gymwys i gael iawndal?
Bydd pob cytundeb cyllid modur a gawsoch yn gymwys i gael iawndal os na ddywedwyd wrthych ei fod:
- yn cynnwys trefniant comisiwn dewisol (DCA)
- wedi cael comisiwn annheg o uchel neu
- wedi cael rhwymiad cytundebol - trefniant rhwng y benthyciwr a'r brocer, gan roi hawliau unigryw iddynt ddarparu credyd.
Dim ond un o'r rhain sydd angen i'ch cytundeb fod wedi'i effeithio i fod yn gymwys i gael iawndal. Mae hefyd angen iddo fod wedi'i gytuno rhwng 6 Ebrill 2007 ac 1 Tachwedd 2024.
Bydd cytundebau Prynu Contract Personol (PCP) a Hurbwrcas (HP) yn gymwys. Fodd bynnag, os gwnaethoch logi car trwy Llogi Contract Personol (PCH), ni fyddwch yn cael iawndal trwy'r cynllun hwn.
Mae’n fwy tebygol y byddwch yn cael iawndal os oedd eich cytundeb yn cynnwys DCA
Mae un math o gomisiwn, o'r enw trefniant comisiwn dewisol (DCA), wedi'i wahardd. Mae cwsmeriaid a oedd â chytundebau cyllid gyda DCA yn debygol o dderbyn iawndal.
Os ydych chi'n credu efallai eich bod wedi prynu'ch cerbyd gyda chytundeb DCA, gallwch gyflwyno cwyn nawr.
Os nad oedd gan eich cytundeb DCA
Efallai y bydd arian yn ddyledus i chi os:
ni chafodd comisiynau yn eich cytundeb cyllid eu datgelu'n briodol i chi, ac
roedd y swm a dalwyd gennych mewn comisiwn yn annheg o uchel.
Os ydych chi'n teimlo bod eich cytundeb yn annheg, y cam nesaf yw cyflwyno cwyn.
Beth sy’n digwydd nesaf?
Cyhoeddodd yr FCA fanylion y cynllun iawndal ar 30 Mawrth 2026.
Mae'r cynllun wedi'i rannu'n ddau:
- Ar gyfer cytundebau a wnaed ar ôl 1 Ebrill 2014, disgwylir i'r cynllun iawndal ddechrau ar 30 Mehefin 2026.
- Ar gyfer cytundebau a wnaed cyn 1 Ebrill 2014,disgwylir i'r cynllun iawndal ddechrau ar 31 Awst 2026.
Fodd bynnag, mae heriau cyfreithiol yn erbyn y cynllun yn debygol o achosi oedi, sy'n golygu y gallai'r dyddiadau hyn newid
Pryd fyddaf yn clywed gan fy menthyciwr?
Unwaith y bydd y cynllun yn dechrau, bydd eich benthyciwr yn eich gwahodd i ymuno â'r cynllun o fewn y canlynol:
- tri mis os gwnaethoch gyflwyno cwyn cyn i'r cynllun ddechrau, neu
- chwe mis os na wnaethoch chi.
Ar ôl i chi ymuno â'r cynllun:
- Bydd eich benthyciwr yn cadarnhau a oes iawndal yn ddyledus i chi, ynghyd â faint y byddwch chi'n ei gael, o fewn tri mis
- byddwch yn cael y swm sy'n ddyledus i chi o fewn y mis canlynol.
Gallwch hefyd ddefnyddio offeryn yr FCA i wirio pryd y byddwch yn clywed gan eich benthyciwrYn agor mewn ffenestr newydd
Oes angen i mi gwyno?
Bydd cwsmeriaid sydd wedi anfon cwyn cyn i'r cynllun ddechrau (30 Mehefin ar hyn o bryd) yn cael iawndal yn gyflymach – o fewn tri mis o ddechrau’r cynllun.
Os byddwch chi'n dewis peidio â chwyno, byddwch yn dal i gael taliad os ydych chi'n gymwys, ond gallai gymryd hyd at chwe mis ar ôl i'r cynllun ddechrau cyn y gwneir cyswllt â chi.
Mae defnyddio templed am ddim i gyflwyno cwyn yn golygu y gallwch osgoi cwmnïau rheoli hawliadau a sicrhau eich bod yn cael yr holl arian sy'n ddyledus i chi.
Sut i wneud cwyn
Defnyddiwch dempled llythyr cwyn am ddim
Os ydych chi'n meddwl am gwyno, mae'n syniad da i ddefnyddio llythyr templed am ddim fel nad oes angen i chi dalu cwmni rheoli hawliadau neu gwmni cyfreithiol. Gall y cwmnïau hyn godi hyd at 36% o unrhyw iawndal sy'n ddyledus i chi ac ni fydd yn gyflymach.
Mae templedi llythyrau gwneud cwyn am ddim ar gael ar:
Cyflwyno eich cwyn
Casglwch unrhyw wybodaeth am gyllid eich car. Yna gwnewch gŵyn i'ch benthyciwr, yn ysgrifenedig yn ddelfrydol.
Bydd angen i chi gwyno wrth y cwmni yr oeddech yn ei dalu bob mis. Os nad ydych yn siŵr pwy ydyw, gallwch wirio'ch adroddiad credyd (os oedd y cytundeb yn weithredol yn ystod y chwe blynedd diwethaf) neu hen gyfriflenni banc os oes gennych rai.
Dywedwch wrth y benthyciwr eich bod wedi talu comisiwn cudd a chynnwys cymaint o wybodaeth ag sydd gennych.
Os ydych chi’ngymwys i gael iawndal
Os yw'ch benthyciwr yn cytuno eich bod yn gymwys i gael iawndal, byddant yn eich gwahodd i ymuno â'r cynllun iawndal. Dylai hyn ddigwydd o fewn tri mis i'r cynllun ddechrau.
Ar ôl i chi ymuno â'r cynllun:
- bydd eich benthyciwr yn cadarnhau a oes iawndal yn ddyledus i chi, ynghyd â faint y byddwch chi'n ei gael, o fewn tri mis
- byddwch yn cael y swm sy'n ddyledus i chi o fewn y mis canlynol.
Os yw’chbenthyciwr yn dweud nad ydych chi’n gymwys
Mae'n rhaid i fenthycwyr dalu iawndal i chi os ydych chi'n bodloni meini prawf yr FCA ar bwy sy'n gymwys. Os yw'ch benthyciwr yn dweud nad ydych yn gymwys, yn anffodus mae'n annhebygol y bydd unrhyw iawndal yn ddyledus i chi.
Fodd bynnag, os ydych chi'n anghytuno, gallwch barhau i fynd â'ch cwyn i'r Gwasanaeth Ombwdsmon Ariannol am ddimYn agor mewn ffenestr newydd Gallwch hefyd wneud hyn os na fyddwch yn cael unrhyw ymateb gan eich benthyciwr.
Byddwch yn ofalus rhag sgamiau iawndal a benthycwyr cyllid ceir ffug
Mae iawndal cyllid ceir yn stori newyddion fawr - yn anffodus, mae hyn yn golygu bod twyllwyr yn cysylltu â phobl i gynnig iawndal iddynt fel ffordd o'u twyllo i roi eu gwybodaeth bersonol i ffwrdd.
Byddwch yn ofalus iawn o unrhyw alwadau, negeseuon neu e-byst annisgwyl a gewch sy'n honni eu bod gan gwmnïau cyllid ceir neu'r llywodraeth. Gallent esgus bod angen i chi nodi eich manylion banc, gwybodaeth bersonol neu rifau cerdyn credyd i dderbyn iawndal - ac yna defnyddio hyn i ddwyn eich arian neu hunaniaeth.
Sut alla i wirio a yw neges yn ddilys?
Os ydych chi eisiau sicrhau eich bod chi'n delio â'ch benthyciwr, gallwch chi:
- ffonio llinell gymorth yr FCA ar 0300 124 8899
- gwirio rhestr o fenthycwyr yr FCAYn agor mewn ffenestr newydd, sy'n cynnwys manylion cyswllt ar gyfer pob cwmni sy'n rhan o'r cynllun.
Dysgwch fwy am yr hyn i fod yn wyliadwrus amdano yn ein canllaw Ydw i'n cael fy sgamio? Sut i wybod a ydych wedi cael eich targedu.
Os ydych chi'n poeni y gallai rhywun fod wedi dwyn eich gwybodaeth bersonol neu hunaniaeth, darllenwch ein post blog A allai rhywun fod wedi dwyn eich hunaniaeth?
Ble alla i ddod o hyd i’r wybodaeth ddiweddaraf?
Bydd yr FCA yn cyhoeddi gwybodaeth am y cynllun a sut i sicrhau eich bod yn cael eich iawndal. Gweler y wybodaeth ddiweddaraf gan yr FCA am gwynion cyllid ceirYn agor mewn ffenestr newydd, neu ffoniwch nhw ar 0800 111 6768Yn agor mewn ffenestr newydd.
Gallwch hefyd ddysgu mwy am y gwahanol fathau o gymhwysedd ar ein blog Cyllid car wedi'i gamwerthu – pwy fydd yn cael iawndal a sut y bydd yn cael ei dalu?