Cyllid ceir wedi’i gamwerthu – pwy fydd yn cael iawndal a sut y bydd yn cael ei dalu?

• Mae heriau cyfreithiol newydd yn erbyn y cynllun yn golygu ei bod hi’n debygol y bydd taliadau’n cael eu gohirio tan 2027-28.
• Mae’n debygol y bydd llawer o gytundebau cyllido ceir rhwng 6 Ebrill 2007 ac 1 Tachwedd 2024 yn gymwys i gael iawndal.
• Mae’n debygol y byddwch yn gymwys i gael iawndal os oedd gan eich cytundeb drefniant comisiwn dewisol (DCA), comisiwn annheg o uchel neu rwymedigaeth gytundebol na chawsoch wybod amdani.
• Mae amser o hyd i gwyno’n uniongyrchol i’ch benthyciwr os ydych chi’n meddwl eich bod chi’n gymwys ac nad ydych chi wedi gwneud hynny eto. Rhaid i’ch benthyciwr ddweud wrthych chi os nad ydyn nhw’n meddwl eich bod chi’n gymwys.
• Nid oes angen i chi ddefnyddio cwmni rheoli hawliadau na chwmni cyfreithiol i gael eich arian.
• Byddwch yn wyliadwrus o sgamwyr gan fod rhai twyllwyr yn defnyddio'r newyddion am gyllid ceir sydd wedi'i gamwerthu i gael arian neu fanylion pobl.
• Byddwn yn diweddaru'r dudalen hon yn rheolaidd gyda'r holl wybodaeth wedi'i chadarnhau cyn gynted ag y gallwn.

Nid yw nifer fach o fenthyciadau gwerth uchel wedi’u cynnwys yn y cynllun iawndal – gallwch wirio’r manylion ar dudalen cwynion cyllid ceir yr FCAYn agor mewn ffenestr newydd

Os oedd gan eich cytundeb DCA na chawsoch chi wybod yn iawn amdano, mae'n debygol iawn y bydd iawndal yn ddyledus i chi. Byddwch chi'n gymwys cyn belled â:

• ybod eich cytundeb wedi’i drefnu rhwng 6 Ebrill 2007 a 28 Ionawr 2021 - y dyddiad y gwaharddwyd DCAs
• bod eich cytundeb naill ai'n Brynu Contract Personol (PCP) neu'n Hurbwrcas (HP)
• bod eich cerbyd wedi'i brynu at ddefnydd personol.

Roedd DCAs yn fath cudd o gomisiwn a oedd yn caniatáu i werthwyr a broceriaid gynyddu'r comisiwn a enillwyd ganddynt drwy godi mwy ar gwsmeriaid.

Roedd y trefniant yn golygu y gallai brocer osod cyfradd llog uwch ar gytundeb, sy'n golygu y byddent yn ennill mwy mewn comisiwn.

Cafodd DCAs eu gwahardd ym mis Ionawr 2021. Felly, ni fydd unrhyw gytundebau cyllido ceir a wnaed ers hynny yn cynnwys DCA.

Y ffordd orau o ddarganfod yw trwy edrych trwy waith papur eich cyllid car, os ydyw gyda chi o hyd. Os nad yw’n bosibl, gallwch gyflwyno cwyn a bydd eich benthyciwr yn cysylltu â chi os ydych yn gymwys.

Hyd yn oed os nad ydych yn siwr a’ch bod yn dewis peidio â gwneud cwyn, dylech gael iawndal o hyd os oedd eich cytundeb yn cynnwys DCA.

Mae rhai cwmnïau wedi honni nad ydynt erioed wedi defnyddio DCAs. Gallwch weld rhestr o gwmnïau nad ydynt yn defnyddio DCAs ar MoneySavingExpert.

Bydd comisiwn uchel iawn nad yw wedi'i egluro'n iawn i chi yn golygu eich bod yn gymwys i gael iawndal, ond mae angen iddo gyrraedd canran benodol o'r gost gyffredinol.

Er enghraifft:

• Roedd eich cytundeb cyllid car yn cynnwys benthyciad o £10,000
• Dros gyfnod y cytundeb, fe wnaethoch chi ad-dalu £13,000 (y benthyciad, ynghyd â £3,000 o log)
• Yn yr enghraifft hon, os gwnaethoch chi dalu dros £1,200 mewn comisiwn, byddech chi'n gymwys i gael iawndal oherwydd comisiwn annheg o uchel. Mae hyn oherwydd bod y comisiwn dros 39% o'r llog, a thros 10% o'r benthyciad.

Fodd bynnag, ni fydd llawer o gytundebau wedi gwneud y ffigurau hyn yn glir – felly os nad ydych chi’n siŵr,

Cafodd rhai cytundebau cyllid modur eu camwerthu oherwydd bod rhwymiad cytundebol yn bodoli. Mae hyn yn golygu bod gan y gwerthwr gytundeb â benthyciwr i gynnig eu hopsiwn cyllido i chi yn unig yn hytrach na chwilio'r farchnad am fargen well.

Os na chawsoch wybod am yr ymrwymiad cytundebol, byddwch yn gymwys i gael iawndal. Nid yw rhai cytundebau lle'r oedd gan fenthycwyr a delwyr gysylltiadau gweladwy (megis rhannu enw) wedi'u cynnwys yn y cynllun.

Gallwch naill ai:

• gyflwyno cwyn, gan y bydd angen i'ch benthyciwr gysylltu â chi i gynnig iawndal os ydych chi'n gymwys, neu
• aros i unrhyw gynllun iawndal ddechrau, gan y bydd eich benthyciwr yn dal i gysylltu â chi os ydych chi'n gymwys - ond gallai hyn gymryd mwy o amser nag os byddwch chi'n cwyno.

Dylai cwsmeriaid a gyflwynodd gwyn cyn y dyddiad y bwriadwyd i’r cynllun ddechrau (30 Mehefin yn wreiddiol) gael iawndal yn gyflymach.

Os dewiswch beidio â chwyno, byddwch yn dal i gael taliad os ydych yn gymwys ond byddwch yn cael ymateb yn gyflymach os byddwch yn cwyno nawr.

Nid oes angen i chi gwyno eto. Os ydych eisoes wedi cwyno a bod eich benthyciwr wedi cydnabod hynny, fel arfer nid oes angen i chi gwyno eto. Arhoswch i'ch benthyciwr gysylltu â chi.

Mae defnyddio templed am ddim i gyflwyno cwyn yn golygu y gallwch osgoi cwmnïau rheoli hawliadau a sicrhau eich bod yn cael yr holl arian sy'n ddyledus i chi.

Os nad ydych yn siŵr pwy ddarparodd eich cytundeb cyllid car, gallwch:

• wirio datganiadau banc blaenorol

• edrych am e-byst neu lythyrau cadarnhad

• cysylltu â’r gwethwr ceir y prynoch chi’r car ganddo.

Os oedd eich cytundeb yn weithgar yn y chwe mlynedd ddiwethaf, gallwch wirio eich adroddiad credyd. Dylai eich darparwr fod wedi’i restru yno. Mae gan Equifax hefyd ap gwirio cyllid ceir am ddimYn agor mewn ffenestr newydd sy'n dangos cytundebau sy'n mynd yn ôl i 2007.

Yna gallwch ddarparu'r wybodaeth hon i'ch benthyciwr fel tystiolaeth bod gennych gytundeb, a fydd yn sicrhau eich bod yn cael eich cynnwys yn y cynllun iawndal os ydych chi'n gymwys.

Os ydynt eisoes wedi gwrthod eich cwyn ond eich bod yn parhau i feddwl eich bod yn gymwys, gallwch gyflwyno cwyn arall.

Os ydych yn penderfynu i beidio â gwneud cwyn eto, bydd eich benthyciwr dal angen cysylltu â chi os ydynt yn darganfod eich bod yn gymwys am iawndal. Os bydd hyn yn digwydd, byddant yn gofyn os hoffech optio i mewn i gael taliad.