Oes gennych chi bensiwn?
- Mae ein help yn ddiduedd ac am ddim i’w ddefnyddio. Cysylltwch â ni ar-lein neu dros y ffôn ar 0800 756 1012

Chwyddiant – beth mae’n golygu ar gyfer eich cynilion

Yn yr hinsawdd economaidd bresennol, mae chwyddiant wedi bod yn broblem fawr i bobl ag arbedion a buddsoddiadau, gan dynnu talp mawr allan o bŵer prynu eu harian.

Er mwyn cynilo a buddsoddi'n iawn, mae angen i chi ddeall chwyddiant a beth mae'n ei olygu i'ch cynllunio ariannol. 

Beth yw chwyddiant?

Chwyddiant yw pan fydd arian yn colli gwerth dros amser. Mae'n digwydd yn gyson - mae pethau'n gyffredinol yn ddrytach nag yr oeddent ychydig flynyddoedd yn ôl.

Er mwyn ei weld yn digwydd, meddyliwch am yr hyn y gallech ei brynu â £1 dros yr ychydig ddegawdau diwethaf.

Byddwn yn edrych arno o ran torthau o fara:

1970: £ 1 = 10 torth o fara

1980: £ 1 = 3 torth o fara

1990: £ 1 = 2 dorth o fara

2020: £ 1 = 1 dorth o fara

Felly, gall £1 brynu llawer llai i chi nawr nag y gallai ym 1970 ac mewn deng mlynedd arall bydd yn prynu llai fyth. Mae hyn oherwydd chwyddiant. Gelwir hyn yn “bŵer prynu” arian.

CPI vs RPI

Y mesurau chwyddiant a ddefnyddir fwyaf yn y DU yw'r mynegai prisiau defnyddwyr (CPI), mynegai tai prisiau defnyddwyr (CPIH) a'r mynegai prisiau manwerthu (RPI).

Mae pob mesur yn cael ei gyfrif ychydig yn wahanol, er mai RPI yw'r uchaf fel rheol.

Er nad oes angen i chi wybod sut mae pob mesur yn cael ei gyfrif, mae'n ddefnyddiol gwybod y gyfradd gyfredol. Mae hyn oherwydd bod cyfraddau gwahanol yn cael eu defnyddio ar gyfer gwahanol bethau.

Er enghraifft, mae RPI fel arfer yn gysylltiedig â thaliadau pensiwn cyflog terfynol, treth car a llog ar fenthyciadau myfyrwyr. Defnyddir CPI yn aml gan y llywodraeth ar gyfer pethau fel cyfrifo pensiwn y wladwriaeth, a budd-daliadau fel Credyd Cynhwysol.

Chwyddiant uchel a chwyddiant isel

Os ydych yn clywed bod y gyfradd chwyddiant yn uchel, mae hynny'n golygu y gallwch brynu llai am yr un faint o arian, ac mae'r gostyngiad hwn mewn pŵer prynu yn digwydd ar gyflymder uwch na'r arfer.

Mae chwyddiant yn cael ei fesur fel canran:

  • Os yw'r gyfradd chwyddiant yn 1% (chwyddiant is), bydd pŵer prynu arian 1% yn llai flwyddyn yn ddiweddarach.
  • Os yw'r gyfradd chwyddiant yn 5% (chwyddiant uwch), bydd pŵer prynu arian 5% yn llai flwyddyn yn ddiweddarach.
arrow icon

Beth mae chwyddiant yn ei olygu i chi?

Mae'n bwysig gwybod y gyfradd chwyddiant wrth feddwl am gynilion a buddsoddiadau, gan ei fod yn gwneud gwahaniaeth mawr i p'un a ydych yn gwneud elw mewn termau real (ar ôl chwyddiant).

Dywedwch eich bod yn rhoi eich arian mewn cyfrif banc sy'n talu llog i chi ar 1%. Flwyddyn yn ddiweddarach bydd gennych 1% yn fwy o arian.

Ond beth os yw chwyddiant yn fwy nag 1%? Yn yr achos hwnnw, er bod gennych fwy o arian, gall brynu llai na'r swm y gwnaethoch ddechrau ag ef.

Os mai gwneud arian ar eich buddsoddiad yw eich nod, mae angen i chi ddod o hyd i gyfrif neu fuddsoddiad sy’n ‘curo chwyddiant’, sy’n golygu bod y llog neu’r elw a wnewch yn uwch na’r gyfradd chwyddiant.

A ddylech geisio curo chwyddiant?

Yn dibynnu ar eich amgylchiadau, efallai na fyddech eisiau cynnyrch sy'n curo chwyddiant.

Mae hyn oherwydd yn gyffredinol, er mwyn cael enillion uwch, efallai y bydd angen i chi gymryd mwy o risg.

Os yw'n bwysig iawn i chi eich bod yn cadw'ch arian yn ddiogel, efallai hoffech fynd am gyfrif â llog is a thyfu'ch cynilion dim ond trwy ychwanegu arian bob mis.

I wybod beth sy'n iawn i chi, mae'n helpu i feddwl am eich nodau cynilo.

arrow icon

Gosod eich nodau cynilo

Nodau cynilo yw'r pethau rydych am eu cyflawni yn y dyfodol, p'un a yw'n prynu car newydd, yn cynilo ar gyfer ymddeol neu'n hwylio ledled y byd.

Ar ôl i chi osod eich nodau, gallwch weithio allan sut i'w cyflawni - bydd rhai yn addas ar gyfer buddsoddiadau tymor hir, rhai ar gyfer arbedion tymor byr.

arrow icon

Sut i ddiogelu yn erbyn chwyddiant

Mae rhai cyfrifon cynilo yn gysylltiedig â mynegai sy'n golygu y byddant yn talu llog sy'n olrhain chwyddiant ond nad ydynt bob amser yn cadw i fyny â chyfraddau llog eraill.

Mae'r rhain yn mynd yn ddrytach pan fydd y marchnadoedd yn disgwyl i chwyddiant godi, felly efallai na fydd yr enillion cyffredinol yn curo chwyddiant.

Nid oes unrhyw ffordd sicr o amddiffyn eich arian rhag effeithiau chwyddiant.

Yr unig reol yw nad cyfrifon cynilo arian parod yn gyffredinol yw'r lleoedd gorau i roi eich arian yn y tymor hir - mae'r llog bron bob amser yn is na chwyddiant, felly mae’ch pŵer prynu yn lleihau.

Mae cyfrifon cynilo dal yn ddefnyddiol, yn enwedig am arian y bydd angen cael eich dwylo arno’n fuan.

Ond os ydych yn bwriadu rhoi arian i'r neilltu am bum mlynedd neu fwy, efallai y byddai'n well buddsoddi.

arrow icon
arrow icon
Oedd y wybodaeth yma yn ddefnyddiol?
Diolch am eich adborth.
Rydym bob amser yn ceisio gwella ein gwefan a gwasanaethau, ac mae eich adborth yn ein helpu i ddeall sut rydym yn gwneud.
Chwilio amdanom? Rydym nawr yn HelpwrArian

HelpwrArian yw’r ffordd newydd a chlir i gael help di-duedd am ddim ar gyfer eich holl ddewisiadau arian a phensiwn. Beth bynnag yw eich amgylchiadau neu gynlluniau, symudwch ymlaen gyda HelpwrArian.

Parhau i’r wefan
Chwilio amdanom? Rydym nawr yn HelpwrArian

HelpwrArian yw’r ffordd newydd a chlir i gael help di-duedd am ddim ar gyfer eich holl ddewisiadau arian a phensiwn. Beth bynnag yw eich amgylchiadau neu gynlluniau, symudwch ymlaen gyda HelpwrArian.

Parhau i’r wefan
Chwilio amdanom? Rydym nawr yn HelpwrArian

HelpwrArian yw’r ffordd newydd a chlir i gael help di-duedd am ddim ar gyfer eich holl ddewisiadau arian a phensiwn. Beth bynnag yw eich amgylchiadau neu gynlluniau, symudwch ymlaen gyda HelpwrArian.

Parhau i’r wefan
Siaradwch â ni yn fyw am...
Siaradwch â ni yn fyw am...
Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad pensiwn drwy ddefnyddio…
Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad ariannol drwy ddefnyddio…
Oriau
  • Llun – Gwener:9.00am – 5.00pm
  • Sadwrn, Sul a gwyliau bancWedi cau

* Mae galwadau am ddim. Rydym wedi ymrwymo i ddarparu gwasanaeth o safon i chi, felly gellir recordio neu fonitro galwadau at ddibenion hyfforddiant ac i’n helpu i ddatblygu ein gwasanaethau.

Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad ariannol drwy ddefnyddio’r ffôn
Oriau
  • Llun – Gwener:8.00am – 6.00pm
  • Sadwrn, Sul a gwyliau bancWedi cau

* Mae galwadau am ddim. Rydym wedi ymrwymo i ddarparu gwasanaeth o safon i chi, felly gellir recordio neu fonitro galwadau at ddibenion hyfforddiant ac i’n helpu i ddatblygu ein gwasanaethau.

Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad pensiwn drwy ddefnyddio gwesgwrs
Oriau
  • Llun – Gwener:9.00am – 6.00pm
  • Sadwrn, Sul a gwyliau banc:Wedi cau
Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad ariannol drwy ddefnyddio gwesgwrs
Oriau
  • Llun – Gwener:8.00am – 6.00pm
  • Sadwrn:8.00am – 3.00pm
  • Sul a gwyliau banc:Wedi cau
Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad pensiwn drwy ddefnyddio ein ffurflen we

Ein nod yw ymateb o fewn 5 diwrnod gwaith.

Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad ariannol drwy ddefnyddio ein ffurflen we

Ein nod yw ymateb o fewn 2 diwrnod gwaith.

Siaradwch â ni yn fyw am arweiniad ariannol drwy ddefnyddio WhatsApp

Lawrlwythwch: WhatsApp

Am help i ddatrys eich dyledion neu gwestiynau credyd. Am bopeth arall cysylltwch â ni trwy Wegswrs neu dros y ffôn.